Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Chống diễn biến hòa bình

Sự ra đời, phát triển của chiến lược “diễn biến hòa bình”

PV - 18:53, 31/03/2021

Đấu tranh chống "diễn biến hòa bình" là nhiệm vụ cấp bách hàng đầu hiện nay của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta để bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới. Trong định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2021-2030, Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng chỉ rõ cần phải “đẩy mạnh đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu và hoạt động chống phá của các thế lực thù địch”. Trước đó, Nghị quyết Đại hội XII của Đảng cũng đặc biệt nhấn mạnh nguy cơ "diễn biến hòa bình" của thế lực thù địch nhằm chống phá sự nghiệp cách mạng ở nước ta.

Xe tăng Liên Xô đỗ gần một lối vào điện Kremlin trên quảng trường Đỏ sau khi xảy ra vụ đảo chính nhằm lật đổ Tổng thống Gorbachev vào ngày 19-8-1991. Ảnh: AFP.
Xe tăng Liên Xô đỗ gần một lối vào điện Kremlin trên quảng trường Đỏ sau khi xảy ra vụ đảo chính nhằm lật đổ Tổng thống Gorbachev vào ngày 19-8-1991. Ảnh: AFP.

Từ những biện pháp của “chiến lược ngăn chặn”…

Chiến lược "diễn biến hòa bình” ra đời vào thời kỳ chiến tranh lạnh trong bối cảnh quốc tế đang biến động phức tạp. Từ đó đến nay, chiến lược này liên tục được chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động điều chỉnh, bổ sung trở thành một chiến lược tổng hợp, dùng biện pháp “phi vũ trang” là chủ yếu nhằm chống phá, tiến tới lật đổ chế độ chính trị ở các nước xã hội chủ nghĩa.

Sau chiến tranh thế giới thứ hai, hệ thống xã hội chủ nghĩa hình thành và không ngừng lớn mạnh, phong trào cách mạng thế giới phát triển nhanh chóng. Trước tình hình so sánh lực lượng bất lợi, chủ nghĩa đế quốc, đứng đầu là đế quốc Mỹ ráo riết tìm kiếm giải pháp chiến lược nhằm ngăn chặn "làn sóng cộng sản” từ Đông Âu và Liên Xô. Ở giai đoạn này, với “chiến lược ngăn chặn”, Mỹ chủ trương sử dụng thủ đoạn cứng rắn, đặc biệt là thủ đoạn quân sự với con chủ bài là bom nguyên tử để “ngăn chặn” sự phát triển và mở rộng của chủ nghĩa cộng sản do Liên Xô đứng đầu. Tổng thống Mỹ Truman từng nói: “Mỹ phải dùng quả đấm sắt và ngôn ngữ cứng rắn để đối phó với Liên Xô”.   

Tuy nhiên, sau một thời gian, “chiến lực ngăn chặn” này không mang lại hiệu quả đáng kể. Đầu năm 1946, khi còn là đại diện lâm thời của Mỹ ở Liên Xô, G. Kennan đã kiến nghị với Nhà Trắng, phải thực hiện giải pháp ngăn chặn bằng thủ đoạn gieo vào trong lòng chế độ Xô viết những mầm mống tự thủ tiêu, làm "mềm hóa từng bước" để cuối cùng tan rã.

Trên cơ sở lý luận của Kennan, tháng 3 năm 1947, chính quyền Truman công bố chính thức thực hiện chiến lược “ngăn chặn” chủ nghĩa cộng sản; phát động cuộc chiến tranh lạnh, đối đầu quyết liệt, toàn diện với Liên Xô bằng chiến tranh tâm lý, chạy đua vũ trang, cấm vận kinh tế, lập vành đai bao quanh Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa, trực tiếp can thiệp vào nội bộ nhiều nước (cả can thiệp vụ trang). Ngày 12 tháng 3 năm 1947, Truman đề nghị Quốc hội Mỹ viện trợ cho Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ 400 triệu USD và cử nhân viên quân sự, dân sự đến giúp duy trì nên thống trị để các nước này không “ngả vào lòng cộng sản". Tháng 11 năm 1947, Mỹ đưa ra Kế hoạch Marshall, viện trợ 14 tỷ USD, giúp các nước Tây Âu phục hồi kinh tế sau chiến tranh, ép các nước này loại bỏ những bộ trưởng là cộng sản ra khỏi chính phủ liên hiệp và cài cắm gián điệp vào các đảng cộng sản, thúc đẩy sự phát triển của lực lượng dân chủ" để gây chia rẽ, phá hoại tư tưởng từ bên trong các nước xã hội chủ nghĩa. Thực chất của các kế hoạch này nhằm “ngăn chặn” chủ nghĩa cộng sản và buộc các nước Tây Âu ngả theo và chịu sự chi phối của Mỹ.

Đối với Trung Quốc, trong một bức thư gửi Tổng thống Truman, Ngoại trưởng Mỹ Dean Acheson khuyến cáo, "những người theo chủ nghĩa cá nhân ở Trung Quốc (phần tử theo chủ nghĩa dân chủ cũ, thân Mỹ) có thể tạo ra sự biến đổi từ bên trong, lật đổ sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc, làm sụp đổ chính quyền nhân dân...". Đối với các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu, Ngoại trưởng F.Dulles (1953-1959) xác định, cần phải "giải phóng” họ khỏi chế độ cộng sản nhưng không phải bằng một cuộc chiến tranh mà bằng "biện pháp hòa bình", phi chiến tranh. Đồng thời, Mỹ cấu kết với 14 quốc gia phương Tây, bí mật thành lập “Ủy ban thống nhất quản lý thị trường xuất khẩu” (Feria, 1949) với mục đích cuối cùng là bao vây cấm vận đối với các nước xã hội chủ nghĩa.

… đến “chiến lược hòa bình” toàn diện

Bước vào những năm đầu thập niên 60 của thế kỷ XX, “diễn biến hòa bình” bước đầu trở thành chiến lược của chủ nghĩa đế quốc với tên gọi “chiến lược hòa bình”.

Kennedy sau khi nhậm chức Tổng thống Mỹ, đã tuyên bố: “Nước Mỹ giống như con đại bàng trên Quốc huy hình lá chắn của tổng thống, chân phải của nó cắp cành ô liu còn chân kia cắp mũi tên, phải coi trọng cả hai chân như nhau”. Theo đó, Kennedy một mặt tiếp tục thực hiện chính sách cứng rắn (bao vây, cấm vận, chống đối), mặt khác vạch kế hoạch "hòa bình" với Liên Xô (6-1961), đề xướng "liên minh vì tiến bộ”, chi 20 tỷ USD viện trợ nhằm khắc phục ảnh hưởng của chủ nghĩa cộng sản ở châu Mỹ La-tinh, thành lập "đội hòa bình" ở châu Phi, điều chỉnh chiến lược quân sự "trả đũa ồ ạt" của Eisenhower trước đó thành chiến lược "phản ứng linh hoạt”, tiến hành “chiến tranh đặc biệt" ở Việt Nam.

Thời kỳ chính quyền Richard Nixon, bằng chính sách “cây gậy và củ cà rốt”, đàm phán trên thế mạnh, Mỹ tuy vẫn coi trọng răn đe hạt nhân, nhưng đã điều chỉnh cục diện ôm đồm, giảm bớt lực lượng quân sự ở nước ngoài; tạo thế cân bằng giữa các nước lớn; tăng cường tiếp xúc hòa bình với các nước xã hội chủ nghĩa, lấy hòa hoãn thay dần cho “chiến tranh lạnh”, qua đó để thẩm thấu tư tưởng và văn hóa, tác động vào kinh tế, phá hoại quốc phòng, an ninh, gieo rắc hạt giống chống phá từ bên trong…

Sang thập kỷ 80 của thế kỷ XX, Mỹ khôi phục kinh tế, quân sự và vị thế quốc tế, tăng cường sức mạnh trên một số mặt. Các nước tư bản khác cũng vượt qua khủng hoảng, sản xuất bắt đầu phát triển. Lợi dụng các nước xã hội chủ nghĩa cải tổ, cải cách, mở cửa Mỹ đề ra dự án "dân chủ toàn cầu” nhằm ủng hộ sự xuất hiện của lực lượng "dân chủ” ở các nước cộng sản, tìm cách đả kích hệ tư tưởng Mác-xít, đề cao "dân chủ", "tự do” phương Tây, thúc đẩy sự hòa nhập kinh tế thế giới để lái cải cách đi chệch khỏi quỹ đạo của chủ nghĩa xã hội. Mỹ ngầm đánh vào bên trong các nước xã hội chủ nghĩa, đồng thời nghi binh chiến lược, tích cực tuyên truyền chạy đua vũ trang, thu hút Liên Xô và một số nước xã hội chủ nghĩa cái gọi là "chương trình SDI", kéo quân đội Liên Xô ra ngoài, chạy theo đối phó với "nguy cơ một cuộc chiến tranh hạt nhân tổng lực, toàn cầu,” loại được công cụ sắc bén của Đảng Cộng sản Liên Xô, đặc biệt là loại được lực lượng KGB ra khỏi cuộc chiến tranh ngầm” đang diễn ra gay gắt ngay trong lòng chế độ xã hội chủ nghĩa.

Sau khi nhậm chức Tổng thống Mỹ (1-1989), G.Bush đưa ra chiến lược “vượt trên ngăn chặn", trong đó linh hồn là “diễn biến hòa bình”, nhằm đưa cuộc đấu tranh vào trong lòng các nước xã hội chủ nghĩa (bằng lực lượng phản động), làm cho các nước xã hội chủ nghĩa bị xô đẩy tới chỗ sụp đổ.

Đến đây, "diễn biến hòa bình" từ vị trí là thủ đoạn của chiến lược "ngăn chặn", "vượt trên ngăn chặn" đã trở thành một chiến lược chống cộng toàn diện. Sử dụng chiến lược này, Mỹ và các thế lực phản động đã thu được kết quả, thúc đẩy sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và các nước Đông Âu.

Hình ảnh Liên Xô hỗn loạn trước thời điểm tan rã hoàn toàn. Ảnh: AP
Hình ảnh Liên Xô hỗn loạn trước thời điểm tan rã hoàn toàn. Ảnh: AP

Sự điều chỉnh chiến lược của Mỹ sau chính biến ở Liên Xô và Đông Âu

Ở thời kỳ này, Mỹ tiếp tục theo đuổi chiến lược "can dự” nhưng có sự điều chỉnh nhất định, tăng cường "dính líu" vào các nước nhưng bằng các biện pháp "cứng rắn” hơn, trong đó coi trọng "đòn phủ đầu” để thực hiện cái gọi là "chủ nghĩa quốc tế riêng của Mỹ”. Ngoại trưởng Mỹ Colin Powell trong một cuộc điều trần ngày 17-1-2001, tuyên bố: "Chủ nghĩa quốc tế riêng của Mỹ sẽ không có bất kể sự nhún nhường nào khiến cho Mỹ phải rút lui khỏi thế giới, co về pháo đài của chủ nghĩa bảo hộ hoặc về một hòn đảo biệt lập”.

Sau sự kiện ngày 11-9, Mỹ ra sức lợi dụng cuộc chiến "chống khủng bố”, lấy cớ "kiểm soát việc sản xuất, tàng trữ vũ khí giết người hàng loạt" để tính toán, điều chỉnh chiến lược. Đặc biệt, sau khi lôi kéo đồng minh vào cuộc chiến “chống khủng bố” và một số nước lớn ngả theo mình, Mỹ đơn phương tuyên bố rút khỏi Hiệp ước cấm tên lửa đạn đạo (ABM), đẩy nhanh việc thử nghiệm Hệ thống phòng thủ tên lửa quốc gia (NMD), thành lập Bộ tư lệnh Bắc Mỹ, tăng chi phí quân sự nhằm châm ngòi một cuộc chạy đua vũ trang mới, tăng cường khả năng răn đe để thực hiện ý đồ "xây dựng thế giới một siêu cường” do Mỹ đứng đầu. Mỹ trực tiếp can thiệp (cả bằng quân sự) vào nhiều nước để mở rộng ảnh hưởng của mình ở khu vực Trung Đông và châu Á - Thái Bình Dương, thông qua chiêu bài "dân chủ, nhân quyền” để can dự sâu hơn, nhằm "diễn biến hòa bình” đối với các nước, hoặc gây áp lực nhằm hướng lái các nước theo “quỹ đạo” của Mỹ.

Tin cùng chuyên mục
Nâng cao cảnh giác, đập tan âm mưu “phi chính trị hóa” Quân đội

Nâng cao cảnh giác, đập tan âm mưu “phi chính trị hóa” Quân đội

Một trong những âm mưu xuyên suốt của các thế lực phản động trong chống phá cách mạng Việt Nam đó là phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội nhân dân Việt Nam; kêu gọi thực hiện “phi chính trị hóa quân đội”; xây dựng quân đội “trung lập”, quân đội “quốc gia”...
Tin nổi bật trang chủ
Số ca Covid-19 tăng kỷ lục, y tế Thái Lan nguy cơ “vỡ trận”

Số ca Covid-19 tăng kỷ lục, y tế Thái Lan nguy cơ “vỡ trận”

Sức khỏe - PV - 22:20, 18/04/2021
Thái Lan ngày 18/4 ghi nhận số ca mới mắc COVID-19 theo ngày ở mức kỷ lục là 1.767 ca. Hệ thống y tế của Thái Lan đang có nguy cơ quá tải trong bối cảnh số lượng các ca nhiễm mới COVID-19 tăng lên trong làn sóng thứ 3.
Việt Nam nỗ lực đóng góp vào duy trì hòa bình và an ninh quốc tế

Việt Nam nỗ lực đóng góp vào duy trì hòa bình và an ninh quốc tế

Tin tức - PV - 21:28, 18/04/2021
Trên cương vị Chủ tịch Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, ngày 19/4, Việt Nam sẽ tổ chức Phiên thảo luận cấp cao trực tuyến với chủ đề "Vai trò của các tổ chức khu vực trong thúc đẩy xây dựng lòng tin và đối thoại trong ngăn ngừa xung đột".
Chiều 18/4: Thêm 3 ca mắc COVID-19 tại Hoà Bình, Bắc Ninh và Khánh Hoà

Chiều 18/4: Thêm 3 ca mắc COVID-19 tại Hoà Bình, Bắc Ninh và Khánh Hoà

Tin tức - PV - 20:59, 18/04/2021
Bản tin chiều 18/4 của Bộ Y tế cho biết có 3 ca mắc COVID-19 ghi nhận tại Khánh Hoà, Bắc Ninh và Hoà Bình. Đây là các ca bệnh nhập cảnh đã cách ly ngay. Việt Nam hiện có 2.784 bệnh nhân. Đến chiều nay, tổng số ca mắc COVID-19 trên thế giới đã là trên 141 triệu ca.
Xuất hiện dịch viêm da nổi cục trên đàn bò ở Sa Pa

Xuất hiện dịch viêm da nổi cục trên đàn bò ở Sa Pa

Tin tức - Nga Anh (T/h) - 20:49, 18/04/2021
Sáng 18/4, UBND thị xã Sa Pa (Lào Cai) đã công bố dịch viêm da nổi cục trên đàn bò ở xã Thanh Bình và áp dụng các biện pháp tiêu hủy vật nuôi, cùng với tiêm phòng bao vây để ngăn chặn dịch bệnh lây lan.
Kích cầu du lịch cho Thủ đô Hà Nội

Kích cầu du lịch cho Thủ đô Hà Nội

Du lịch - Ẩm thực - Nguyệt Anh (T/h) - 11:36, 18/04/2021
Lễ hội du lịch và văn hóa ẩm thực Hà Nội năm 2021 đang diễn ra tại khu vực tượng đài Lý Thái Tổ và các tuyến phố lân cận là một trong những hoạt động kích cầu du lịch cho Thủ đô. Lễ hội do Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại, Du lịch Hà Nội (HPA) phối hợp Sở Du lịch Hà Nội tổ chức.
Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Yếu tố “hạnh phúc của nhân dân” đã được nhấn mạnh trong dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng. Chủ trương này làm sâu sắc hơn giá trị lớn lao của 6 chữ “Độc lập – Tự do – Hạnh phúc”. 6 chữ này là khát vọng cháy bỏng cả dân tộc luôn hướng đến và cũng là mục tiêu mà Đảng, Nhà nước Việt Nam không ngừng nỗ lực để đạt được, để mỗi người dân được thụ hưởng đầy đủ các quyền cơ bản của con người, quyền công dân.
Các tỉnh biên giới phải kiểm soát chặt nhập cảnh trái phép

Các tỉnh biên giới phải kiểm soát chặt nhập cảnh trái phép

Tin tức - PV - 10:49, 18/04/2021
Theo Bộ Y tế, khu vực nóng bỏng dễ bùng phát dịch COVID-19 nhất tại nước ta hiện nay là biên giới Tây Nam và các tỉnh Tây Nam bộ. Vì thế, các tỉnh biên giới tại đây cần tăng cường kiểm soát nhập cảnh, đặc biệt là nhập cảnh trái phép, ngăn chặn nguy cơ bùng phát dịch.
Nữ sinh dân tộc Chăm 3 lần đoạt giải Nhất cấp tỉnh

Nữ sinh dân tộc Chăm 3 lần đoạt giải Nhất cấp tỉnh

Giáo dục - Sơn Ngọc - 10:49, 18/04/2021
Nữ sinh Trương Thanh Minh, dân tộc Chăm, ở làng dệt Mỹ Nghiệp thuộc thị trấn Phước Dân, huyện Ninh Phước (Ninh Thuận) là học sinh xuất sắc tiêu biểu của Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn. Ngoan, hiền, nỗ lực học tập và rèn luyện, Trương Thanh Minh đã lập thành tích 3 năm liên tục đoạt giải Nhất môn Tin học trong các kỳ tuyển chọn học sinh giỏi cấp tỉnh.
Băng rừng triệt phá các vườn cần sa trái phép

Băng rừng triệt phá các vườn cần sa trái phép

Pháp luật - PV - 10:41, 18/04/2021
Có thể nói, bên cạnh những thành tích, chiến công đã đạt được trong công tác quản lý giáo dục cảm hóa phạm nhân, công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy thời gian qua cũng được lãnh đạo Trại giam Thủ Đức tập trung chỉ đạo thực hiện hiệu quả, góp phần bảo vệ diện tích rừng tự nhiên, rừng phòng hộ mà trại đang quản lý.
Vừa cấp CCCD gắn chíp điện tử, vừa tuyên truyền về pháp luật

Vừa cấp CCCD gắn chíp điện tử, vừa tuyên truyền về pháp luật

Pháp luật - PV - 10:34, 18/04/2021
Đây là cách làm hay, đang được Công an huyện Đak Đoa, tỉnh Gia Lai thực hiện và được đông đảo bà con dân tộc đồng tình, ủng hộ.
Bộ Y tế chưa nhận hồ sơ phê duyệt nhập khẩu vắc xin COVID-19 của Vimedimex

Bộ Y tế chưa nhận hồ sơ phê duyệt nhập khẩu vắc xin COVID-19 của Vimedimex

Tin tức - PV - 10:30, 18/04/2021
Trước thông tin Công ty Cổ phần Y dược phẩm Vimedimex đề nghị nhập khẩu vắc xin COVID-19 do Công ty Moderna sản xuất, Bộ Y tế khẳng định chưa nhận được hồ sơ, chưa phê duyệt cho công ty này.