Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Phóng sự

Người "kể chuyện" miền núi bằng sắc màu hội hoạ

Giang Lam - 08:39, 20/06/2022

Trong nhịp sống hối hả của phố phường, khi đứng trước tranh của họa sĩ Trần Thái, tâm hồn người thưởng lãm như lắng dịu trước vẻ đẹp tinh khôi, thuần khiết của cảnh sắc và con người vùng cao. Tranh của ông như cắt từng mảng sáng để rồi hòa với nhau thành thổ cẩm, thành tình mẹ con, thành tình yêu đôi lứa, thành núi sông, hồn vía của con người miền núi.

Miền sương khói yên bình

Chân dung hoạ sĩ Trần Thái
Chân dung hoạ sĩ Trần Thái

Trần Thái là một trong số những họa sĩ tiêu biểu với lối vẽ ấn tượng, đặc trưng. Sắc màu hội hoạ của ông khá thong dong, sở hữu kỹ thuật tốt và làm chủ hoàn toàn các chất liệu, nên những tác phẩm thường thanh thoát, khoáng đạt.

Sinh ra và lớn lên ở vùng núi xứ Tuyên, hoạ sĩ Trần Thái có thời gian dài công tác tại Đoàn ca múa kịch Hà Tuyên (nay là Đoàn Nghệ thuật dân tộc tỉnh), Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh. Năm 2011, gia đình hoạ sĩ Trần Thái chuyển về Hà Nội và công tác tại Hội Văn học nghệ thuật các DTTS Việt Nam. Dù có xưởng vẽ nhỏ ở Hà Nội nhưng dường như tâm hồn ông luôn phiêu du về nơi mình sinh ra, vùng cao xứ Tuyên. Nơi có người Tày, người Mông, người Dao… sinh sống. Với ông, đó là miền sương khói  yên bình để tâm hồn ông được tĩnh lặng trước cuộc sống xô bồ, bon chen nơi phố thị phồn hoa.

Những tác phẩm như: “Ngày mơ”, “Chợ phiên”, “Mẹ con”... làm rung cảm bao người thưởng lãm. Người yêu hội họa dễ dàng nhận ra hình ảnh phong cảnh miền núi thân thuộc, đẹp vẻ đẹp giản dị, nguyên sơ, con người hiền hòa, thân thiện. Đó là sự hùng vĩ của bóng núi xám, bầu trời cao rộng, rặng cây xanh, con đường sơn cước vắng vẻ, sắc màu thổ cẩm, những người dân tộc Dao Đỏ, người Mông... Tất cả tạo nên một không gian đậm chất núi rừng Việt Bắc, mà ở đó hình ảnh đồng bào dân tộc với trang phục đặc trưng luôn là trung tâm.

Bạn bè trong giới hội họa thường nhận định, con đường hội hoạ của Trần Thái thật rõ nét và đã được định hình một cách nhanh chóng, những tác phẩm nhìn một lần có thể nhận ra phong cách riêng. Họa sỹ Đỗ Đức từng chia sẻ rằng, đó là nét huyền ảo nơi bản làng, có tình yêu cuộc sống với lối biểu hiện riêng biệt, rất ma mị với gam màu xanh núi, một ánh sáng vàng, quý như vàng mà không có thật, le lói như xói vào lòng người xem. Nhưng để biểu cảm tâm hồn thì tuyệt vời, không lẫn với ai.

Trong góc sáng tạo và tiềm thức của mình, hoạ sĩ Trần Thái luôn giành sự ưu ái cho những người phụ nữ, về tình yêu mẫu tử, tình yêu lứa đôi. Mảng đề tài này đã làm nên một vệt sáng trong hành trình nghệ thuật của ông. Đến với tác phẩm như: “Lên nương”, “Giã cốm”, “Trên núi”… hoạ sĩ Trần Thái khắc họa người phụ nữ tần tảo, chịu thương chịu khó làm lụng quanh năm, việc đồng áng, chăm sóc gia đình. Vất vả mệt nhọc là thế nhưng ở họ vẫn toát lên niềm vui, nụ cười hạnh phúc, tinh thần lạc quan. Đến với “Mẹ bồng con”, “Mẹ và con”…người xem như an yên hơn với sắc màu dịu hiền, tươi sáng của người mẹ trẻ và những đứa con thơ quấn quýt bên nhau, dành cho nhau ánh mắt, cử chỉ thật ngọt ngào, ấm áp.

Điều đặc biệt, hoạ sĩ Trần Thái đã khéo léo và sáng tạo trong từng nét vẽ. Ông mượn màu sắc trong trang phục thổ cẩm của đồng bào dân tộc để pha trộn hài hòa, tạo nên sự đặc sắc và lôi cuốn. Đó chính là nét riêng mà nhiều họa sỹ trẻ đương đại ao ước muốn học hỏi.

Mỗi bức tranh là một câu chuyện

Hoạ sĩ Trần Thái thừa nhận rằng: “quê hương miền núi Tuyên Quang là nguồn cảm hứng bất tận, luôn là miền ký ức hội họa êm đềm, trong sáng trong tôi”. 

Hình ảnh về những buổi chợ phiên miền núi khiến ông có xúc cảm đặc biệt, trở thành nỗi day dứt, khắc khoải để tạo nên nhiều tác phẩm mang tựa đề “Chợ”, “Những người đàn bà ra chợ”, “Chợ miền núi”, “Chợ Chiêm Hóa”. Hòa trong không khí rộn ràng tươi vui của một buổi chợ phiên ở miền quê với hình ảnh từng tốp người đi mua sắm, những hàng hóa thực phẩm bày bán: Vuông vải thổ cẩm, đôi lợn con, nụ cười hạnh phúc của trẻ người Mông, người Dao bên cạnh mẹ… Điều ông muốn gửi gắm trong các tác phẩm về chợ miền núi không đơn thuần là hoạt động giao thương buôn bán rộn ràng, tấp nập mà ở đó còn có sự gắn kết tình cảm giữa người với người.

Tác phẩm "Xuống chợ" của họa sĩ Trần Thái
Tác phẩm "Xuống chợ" của họa sĩ Trần Thái

Những người phụ nữ quan tâm, ngắm nghía sửa sang trang phục cho nhau, họ làm đẹp để tự tin trong buổi chợ phiên. Người xem cảm nhận được giữa không gian chợ rộng lớn vẫn có sự gắn kết, tình cảm làm cho tác phẩm trở nên ấm áp, gần gũi hơn.

Có gì thật dịu dàng, mê hoặc khi ta ngắm nhìn những bức tranh đời sống người miền núi của hoạ sĩ Trần Thái. Sự chuyển động bình yên từ mỗi khuôn mặt; vẻ đẹp thanh tú từ dáng hình bé gái, thiếu nữ đôi mươi; nét hồn hậu, nguyên sơ trong nụ cười đàn ông, đàn bà Mông, Dao… Từ họ tỏa ra một sự ấm áp lạ lùng. Đến nỗi nhìn tranh, ta không thể không yêu lấy cuộc đời mình đang sống, cảm thấy cần trân trọng và tha thiết với nhau hơn.

Tranh của họa sĩ Trần Thái không chỉ ghi dấu bởi những nét vẻ tỉ mỉ, sáng tạo về đồ vật, trang phục truyền thống mà còn gây ấn tượng bởi màu sắc và hình ảnh độc đáo. Cũng chính bởi những điều đặc biệt mà tác phẩm của ông nhận được sự yêu thích và đồng cảm của người thưởng thức ở các lứa tuổi khác nhau. Đến với dòng tranh về đề tài văn hóa truyền thống qua tác phẩm “Ngày cấp sắc”, “Mùa thổ cẩm”, người xem như lạc bước vào không gian bình yên, tuyệt đẹp của con người vùng cao qua gam màu tươi sáng, rực rỡ. Tác phẩm được tái hiện từ tư liệu trong những chuyến đi thực tế ở Hàm Yên, Na Hang, Lâm Bình… Ông thường mượn sắc màu trong trang phục người Dao, Mông, Tày để thể hiện bút pháp tạo nên không gian hội họa cuốn hút đến lạ kỳ. Ở bất cứ tác phẩm nào, người thưởng lãm cũng dễ dàng nhận ra bút pháp cô đọng về ý, nét tinh giản về hình, vẻ đẹp dịu dàng nên thơ, trong trẻo như một cuộc dạo chơi lãng đãng.

Cũng là một trong số những hoạ sĩ vững vàng về hình họa nhưng ông ưa chuộng diễn hình bằng đường nét trữ tình, uyển chuyển như trang trí của dân tộc. Ông không định tả mà chú trọng vào gợi tả, cái thần tình ở ông là có khi chỉ vài đường nét cũng làm bừng lên cái tình miền núi và dân tộc.

Có thể nói họa sĩ Trần Thái là người có duyên "kể chuyện" dân tộc miền núi bằng hội họa. Qua tranh của ông, người xem hiểu được nét phong tục, tập quán của người Dao, Mông, Tày… giữa một vùng núi non Việt Bắc hùng vĩ. Đối với ông, đó là nguồn chất liệu phong phú, nguồn cảm hứng không bao giờ vơi cạn, là chất men tạo nên sự thăng hoa cho người họa sĩ.

Tin cùng chuyên mục
Chuyến tác nghiệp đáng nhớ

Chuyến tác nghiệp đáng nhớ

Gần 1 tuần lăn lê ở tâm điểm sạt lở xã Trà Leng, huyện Nam Trà My (Quảng Nam) cách đây 2năm về trước đã cho tôi một trải nghiệm về nghề không thể phai mờ…
Tin nổi bật trang chủ
Thủ tướng khẳng định cam kết mạnh mẽ về môi trường đầu tư, mong các nhà đầu tư “đã nói là làm” khi lựa chọn Việt Nam

Thủ tướng khẳng định cam kết mạnh mẽ về môi trường đầu tư, mong các nhà đầu tư “đã nói là làm” khi lựa chọn Việt Nam

Phát biểu tại Diễn đàn Đầu tư Đà Nẵng, Thủ tướng Phạm Minh Chính bày tỏ cam kết mạnh mẽ về xây dựng môi trường đầu tư lành mạnh, bình đẳng và minh bạch, công khai, đề nghị các doanh nghiệp, các nhà đầu tư đầu tư nhiều hơn nữa vào Việt Nam và Đà Nẵng trên tinh thần “chân thành, tin cậy và trách nhiệm”, “đã nói là làm, đã làm là hiệu quả”, luôn “tự hào và vinh dự” khi lựa chọn Việt Nam làm địa điểm đầu tư, cùng nhau chiến thắng, “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”.
Ủy ban Dân tộc gặp mặt cán bộ hưu trí năm 2022

Ủy ban Dân tộc gặp mặt cán bộ hưu trí năm 2022

Tin tức - Hoàng Quý - Tuấn Ninh - 23:24, 25/06/2022
Ngày 25/6, tại trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT) đã diễn ra Chương trình gặp mặt cán bộ hưu trí UBDT đang sinh sống tại TP. Hà Nội. Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh và nguyên Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Thường trực UBDT Bế Trường Thành - Trưởng Ban Liên lạc cán bộ hưu trí UBDT đồng chủ trì buổi gặp mặt.
Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh dự lễ Phát động Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại Quảng Ngãi

Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh dự lễ Phát động Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại Quảng Ngãi

Tin tức - L.Phương - H. Đại - 23:14, 25/06/2022
Sáng ngày 25/6, tại huyện Trà Bồng, tỉnh Quảng Ngãi, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tổ chức phát động Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” năm 2022 cấp Trung ương. Quảng Ngãi là điểm chính ra quân trong 4 điểm Quảng Ngãi, Lai Châu, Sóc Trăng và Kon Tum.
Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa Hè tại huyện Si Ma Cai diễn ra đến hết ngày 29/6

Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa Hè tại huyện Si Ma Cai diễn ra đến hết ngày 29/6

Sắc màu 54 - Hoàng Sáo - 21:26, 25/06/2022
Sáng ngày 25/6, tại thôn Sín Chải, UBND xã Bản Mế, huyện Si Ma Cai (Lào Cai) tổ chức Khai mạc Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa hè lần thứ nhất - năm 2022. Lễ hội diễn ra đến hết ngày 29/6. Tại Lễ hội nhiều hoạt động văn hóa - văn nghệ, thể thao truyền thống đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc đã diễn ra, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm.
Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại tỉnh Kon Tum

Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại tỉnh Kon Tum

Tin tức - Diệp Hoàng - 21:21, 25/06/2022
Ngày 25/6, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Kon Tum đã tổ chức chương trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại xã biên giới Mô Rai, huyện Sa Thầy với nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, sáng tạo. Đây là 1 trong 4 điểm được Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam lựa chọn tổ chức Lễ phát động Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” năm 2022 cấp Trung ương.
Thử nghiệm đăng ký tuyển sinh trực tuyến vào các lớp đầu cấp năm học 2022-2023

Thử nghiệm đăng ký tuyển sinh trực tuyến vào các lớp đầu cấp năm học 2022-2023

Giáo dục - T.Hợp - 19:06, 25/06/2022
Sở Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) Hà Nội có văn bản gửi các phòng GDĐT và các đơn vị trường học về việc thực hiện công tác tuyển sinh trực tuyến vào các trường mầm non, lớp 1 và lớp 6 năm học 2022-2023.
Tầm quan trọng của Vitamin B5 với cơ thể con người

Tầm quan trọng của Vitamin B5 với cơ thể con người

Vitamin B5 còn được gọi là axit pantothenic, là một loại vitamin vô cùng cần thiết đối với sức khỏe chúng ta. Vitamin B5 đóng một vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa năng lượng, cân bằng lượng đường trong máu, giảm cholesterol xấu, hạ huyết áp... Khi thiếu hụt vitamin B5, cơ thể sẽ dễ bị mệt mỏi, mất ngủ, tê tay chân, dễ bị đau dạ dày…
Ngày 25/6: Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19

Ngày 25/6: Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19

Tin tức - BĐT - 18:00, 25/06/2022
Ngày 25/6, Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19 tại 36 tỉnh, thành phố trong đó có 512 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 5.239 ca COVID-19 đã được công bố khỏi bệnh.
Gia Lai: Tổ chức Chiến dịch thanh niên tình nguyện

Gia Lai: Tổ chức Chiến dịch thanh niên tình nguyện "Kỳ nghỉ hồng"

Xã hội - Ngọc Thu - 17:43, 25/06/2022
Ngày 25/6, tại làng Mun, thị trấn Ia Ly, huyện Chư Păh (Gia Lai), Huyện Đoàn Chư Păh phối hợp Đoàn Thanh niên Công ty TNHH một thành viên Cao su Chư Păh, Chi đoàn Điện lực huyện Chư Păh tổ chức chiến dịch thanh niên tình nguyện “Kỳ nghỉ hồng” và hưởng ứng Tháng hành động vì môi trường năm 2022.
Giai đoạn 2021 - 2025: Nghệ An phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo DTTS trên 3% mỗi năm

Giai đoạn 2021 - 2025: Nghệ An phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo DTTS trên 3% mỗi năm

Trang địa phương - An Yên - 17:39, 25/06/2022
Kỳ họp thứ 6, HĐND tỉnh Nghệ An khóa XVIII, nhiệm kỳ 2021 - 2026 vừa thông qua Nghị quyết, kế hoạch phân bổ vốn thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 trên địa bàn tỉnh là hơn 918,868 tỷ đồng; riêng trong năm 2022 là hơn 404 tỷ đồng.
Đột kích 2 quán Bar, phát hiện 44 đối tượng dương tính ma túy

Đột kích 2 quán Bar, phát hiện 44 đối tượng dương tính ma túy

Pháp luật - Hoàng Thùy - 17:33, 25/06/2022
Ngày 25/6, Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết, Phòng Cảnh sát hình sự và Phòng Cảnh sát cơ động Công an tỉnh đã đột kích 2 quán Bar lớn ở Tp. Buôn Ma Thuột phát hiện 44 đối tượng dương tính với chất ma túy, thu giữ một khẩu súng và 25 viên đạn.
Thủ tướng dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng: 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư

Thủ tướng dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng: 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư

Thời sự - PV - 16:19, 25/06/2022
Chiều ngày 25/6, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng năm 2022 do thành phố Đà Nẵng, Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối với các bộ, cơ quan liên quan tổ chức. Tại sự kiện này, Đà Nẵng công bố 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư.