Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Độc đáo những làn điệu dân ca dân tộc Mông

Giang Lam - 23:45, 04/05/2020

Người Mông ở Tuyên Quang có một kho tàng dân ca phong phú. Những làn điệu dân ca đã làm cho cuộc sống của cộng đồng người Mông càng thêm phong phú, tươi đẹp. Trong quá trình hát, bên cạnh những bài dân ca có sẵn thì người hát đôi lúc cũng tự ứng biến lời theo dòng cảm xúc để bộc lộ đúng tâm trạng. Đó chính là sự độc đáo, linh hoạt trong dân ca Mông.

Đội Văn nghệ thôn Ngòi Sen, xã Yên Lâm (Hàm Yên) hát dân ca Mông.
Đội Văn nghệ thôn Ngòi Sen, xã Yên Lâm (Hàm Yên) hát dân ca Mông.

Dân ca của dân tộc Mông là những bài hát do đồng bào tự sáng tác và được lưu truyền từ đời này qua đời khác. Dân ca có nhiều loại, hiện nay còn lưu giữ được một số loại hình dân ca như trong sinh hoạt có: Hát ru, hát vui chơi của trẻ em; hát giãi bài tâm trạng có hát giao duyên, hát than thân...; Hát mang tính nghi lễ có: Hát lên nhà mới, hát trong đám cưới, hát tiễn đưa linh hồn…

Ngay từ lúc mới sinh ra, trẻ em người Mông đã được đắm mình trong cái nôi văn hoá với những làn điệu dân ca về chủ đề cuộc sống, xây dựng bản làng. Những bài hát dân ca không chỉ thể hiện bằng lời, mà còn có thể giãi bày thông qua những nhạc cụ như: Sáo, khèn, kèn lá, đàn môi.

Chị Đào Thị Sái, thôn Ngòi Sen, xã Yên Lâm (Hàm Yên) là cây văn nghệ của xã. Chị chia sẻ: “Tôi không còn nhớ mình đã bắt đầu hát từ khi nào. Nhưng tôi vẫn nhớ lại hình ảnh bố mẹ, cô chú của tôi hát khi họ đang thu hoạch và làm những công việc nhà. Và rồi cứ như vậy, tôi đã học thuộc được những giai điệu dân ca đó”.

Đối với những chàng trai, cô gái Mông, dân ca là phương tiện để bày tỏ tình yêu chân thành, nhưng hết sức mãnh liệt. Các làn điệu hát đối đáp của trai gái đặc sắc hơn với hàng trăm bài. Khi người này đang hát, người kia phải tập trung nghe và suy ngẫm, khi người này hát xong, người kia lập tức nghĩ ra một bài đối lại theo nội dung của người kia đã hát… Ví dụ: Nam: “người ta có đôi có lứa, ăn cơm tối xong ngồi trò chuyện vui cười, anh không có đôi có lứa, ăn tối vừa buông đũa chỉ có cây sáo làm bạn thâu đêm….” Nữ đáp: “Người ta có đôi có lứa, ăn cơm tối xong ngồi đùa nhảy múa, em không có đôi có lứa, ăn cơm tối xong phải làm bạn với trăng…”.

Còn đối với hát tự tình, giãi bày tâm trạng, là loại hình không dành riêng cho thanh niên mà bất cứ ai cũng có thể hát được. Hát tự tình, không chỉ hát về tình yêu đôi lứa mà còn hát về cuộc đời, thân phận con người, hát về người chết và nhiều bài khác liên quan đến cuộc sống, lao động sản xuất.

Hát tự tình có thể hát ở bất cứ nơi đâu, bất kể thời gian, không gian nào, có thể hát trong các dịp chợ phiên, những lúc làm nương, mừng nhà mới, mừng đám cưới hay vui chơi hội Xuân… Trong hội hè, lễ tết, gặp nhau sau chén rượu xuân thì cùng hát: “Ăn Tết xong không muốn ở chơi nữa, không muốn ăn nữa, muốn đi làm nương thế này, đưa vợ đi làm nương cùng. Mình phải đi làm nương thì mới có ăn, mình phải làm thế này thì mới được ăn...”.

Các bài dân ca của người Mông như món ăn tinh thần luôn song hành và không bao giờ thiếu vắng trong sinh hoạt đời sống hằng ngày của đồng bào. Nó như dòng sữa ngọt ngào nuôi dưỡng tâm hồn bao thế hệ người Mông và níu kéo bao bước chân du khách thập phương đến với nơi này! 


Tin cùng chuyên mục
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Tin nổi bật trang chủ
Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tại cuộc họp ngày 26/5, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng (Ban Chỉ đạo) thống nhất, phấn đấu đến hết năm 2020 kết thúc điều tra 13 vụ án; ban hành cáo trạng truy tố 17 vụ án; xét xử sơ thẩm 21 vụ án, xét xử phúc thẩm 07 vụ án; kết thúc xác minh, xử lý 18 vụ việc theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo, trong đó, tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh 5 vụ án lớn.
Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Đời sống - Xã hội - PV - 1 giờ trước
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) TP. Hà Nội chính thức triển khai đến tất cả cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học trên địa bàn Thành phố vào ngày 2/01/2019. Đến nay, toàn Thành phố đã có hơn 1 triệu trẻ mẫu giáo và học sinh tiểu học đến từ gần 4.000 trường trên địa bàn TP. Hà Nội tham gia thụ hưởng SHĐ, đạt tỷ lệ 91,16%.
84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

Sắc màu 54 - Hồng Minh- Đ.Toán - 1 giờ trước
Ở xã Đức Xuân, huyện Hòa An (Cao Bằng) có ông Dương Văn Chảng là người duy nhất ở địa phương còn lưu giữ nhiều nhạc cụ dân tộc Mông. Ở tuổi 84, ông luôn trăn trở tìm người để truyền dạy, bảo tồn, phát huy âm nhạc dân tộc...
Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Giáo dục - Vũ Lợi - 2 giờ trước
Một nhóm học sinh và giáo viên Trường Phổ thông dân tộc (PTDT) Nội trú tỉnh Điện Biên đã sáng tạo, xây dựng Dự án hỗ trợ hoạt động tự học chữ viết dân tộc Thái trên mạng Internet. Thông qua nền tảng Website. Dự án đạt giải Nhất trong Cuộc thi sáng tạo thanh - thiếu niên, nhi đồng toàn quốc lần thứ 15 năm 2019.
Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Sức khỏe - Thùy Dung - 2 giờ trước
Gần 15 năm đảm nhiệm vai trò cô đỡ của làng Mrông Yố 2, xã Ia Ka, huyện Chư Păh (Gia Lai), cô đỡ Rơ Châm Alui, dân tộc Jrai đã kiên trì tuyên truyền, giúp người dân nâng cao nhận thức về việc sinh đẻ, nhờ vậy các ca tai nạn sản khoa trong làng đã giảm đáng kể.
Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Pháp luật - Hoàng Quý - 2 giờ trước
Những ngày gần đây, nhiều người dân đã đổ xô đi mua giấy chứng nhận bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc của chủ xe cơ giới (bảo hiểm). Tuy nhiên, điều đáng nói, việc mua bảo hiểm xe cơ giới của người dân hầu như chỉ mang tính đối phó với lực lượng chức năng mà chưa thực sự quan tâm đến lợi ích từ loại hình bảo hiểm này.
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Sắc màu 54 - Tấn Vịnh - 2 giờ trước
Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Kinh tế - Thành Nhân - 7 giờ trước
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Phú Yên đã hình thành một số vùng sản xuất tập trung như vùng sản xuất mía ở 3 huyện: Sơn Hòa, Sông Hinh, Đồng Xuân, có tổng diện tích hơn 20.000ha gắn với các nhà máy đường Tuy Hòa, Sơn Hòa, Đồng Xuân. Vùng sản xuất sắn ở các huyện Sông Hinh, Đồng Xuân có diện tích bình quân hằng năm hơn 13.000ha gắn với hai nhà máy sản xuất tinh bột sắn Sông Hinh và Đồng Xuân.
Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Môi trường sống - Hồng Phúc - 7 giờ trước
Voi được coi là biểu tượng của văn hóa Tây Nguyên, tuy nhiên, những năm gần đây, số lượng đàn voi ở Việt Nam nói chung, ở Tây Nguyên nói riêng đang ngày càng bị suy giảm, do môi trường sinh sống của chúng bị thu hẹp. Bảo tồn loài voi đang là vấn đề đang được Việt Nam quan tâm.
Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Kinh tế - Đạt Thành Nhân - 7 giờ trước
Trong số 22 xã thuộc 3 huyện miền núi (Vĩnh Thạnh, Vân Canh, An Lão) của tỉnh Bình Định, đến nay chỉ có 1 xã đạt được 15 tiêu chí xây dựng nông thôn mới (NTM), còn lại chỉ đạt trung bình 8 - 13 tiêu chí, thậm chí có xã mới chỉ đạt 5 tiêu chí.
Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Công tác Dân tộc - Thanh Huyền - 7 giờ trước
Sau kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV, những vấn đề liên quan đến lĩnh vực công tác dân tộc đã được Chính phủ, Ủy ban Dân tộc (UBDT) quan tâm, triển khai quyết liệt. Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIV này sẽ tiếp tục xem xét, thông qua Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030.