Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Xử lý hành vi vi phạm về quản lý sử dụng đất đai: Còn nhiều bất cập

PV - 10:23, 15/03/2018

Thời gian qua, tình hình vi phạm về quản lý sử dụng đất đai (tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng đất, lấn chiếm đất; tự ý mua bán, chuyển nhượng trái phép…) có chiều hướng gia tăng. Mặc dù, Chính phủ đã có quy định về xử phạt hành chính đối với những hành vi này nhưng do còn nhiều bất cập nên chính quyền các địa phương rất lúng túng khi thực hiện.

Rừng bị người dân lấn chiếm trồng ngô, sắn ở huyện Ea H’leo, Đăk Lăk. Rừng bị người dân lấn chiếm trồng ngô, sắn ở huyện Ea H’leo, Đăk Lăk.

 

Vân Canh là huyện miền núi có diện tích trồng rừng sản xuất (chủ yếu keo, bạch đàn) thuộc diện lớn nhất tỉnh Bình Định, với khoảng 7.000ha. Trong những năm gần đây, nhờ đầu tư thâm canh nên năng suất rừng trồng tăng cao, đạt bình quân 100 tấn/ha, cá biệt có diện tích đạt 120-140 tấn/ha. Với giá keo, bạch đàn đạt từ 1-1,35 triệu đồng/tấn, người trồng rừng sản xuất ở Vân Canh làm ăn khấm khá.

Trồng rừng mang lại lợi ích cao là vậy, nên ngoài trồng trên đất lâm nghiệp được quy hoạch, rất nhiều người dân còn lấn sang trồng trên đất nông nghiệp vốn được quy hoạch để trồng cây màu hằng năm. Thậm chí, rừng trồng trên cả đất lúa.

Trong năm 2017, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định về kiểm tra làm rõ việc sử dụng diện tích đất rừng đã thu hồi của Tổng Công ty Sản xuất đầu tư dịch vụ xuất khẩu Bình Định tại huyện Vân Canh, Thanh tra tỉnh Bình Định đã phát hiện và làm rõ nhiều sai phạm.

Theo đó, tại xã Canh Vinh, dù không được UBND huyện chấp thuận nhưng chính quyền xã đã tổ chức đấu giá, giao đất sản xuất cho 5 hộ trúng đấu giá. Sau khi trúng đấu giá, các hộ này chuyển toàn bộ 10,4ha đất nông nghiệp sang trồng cây keo.

Việc tự ý chuyển đổi đất sản xuất nông nghiệp sang trồng rừng không chỉ diễn ra ở Vân Canh mà còn là tình trạng chung ở rất nhiều địa phương trên cả nước. Mặc dù, vẫn chưa có số liệu thống kê cụ thể nhưng căn cứ vào số liệu diện tích lúa hằng năm của ngành Nông nghiệp cũng có thể thấy rõ điều này.

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, diện tích lúa cả năm 2017 ước đạt 7,72 triệu ha. Trước đó, năm 2016, tổng diện tích lúa cả nước đạt 7,8 triệu ha, giảm 40 nghìn ha so với năm 2015. Việc giảm diện tích lúa hằng năm ngoài yếu tố chuyển đổi một số vùng trồng lúa kém hiệu quả sang cây trồng khác thì còn do người dân tự ý chuyển đổi đất sản xuất nông nghiệp sang trồng rừng.

Cùng với hành vi tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng đất không đúng quy định thì hiện nay, tình trạng mua bán, chuyển nhượng “chui” và sử dụng trái mục đích đất lâm nghiệp, đất rừng diễn ra hết sức nghiêm trọng.

Có thể kể đến vụ việc tại một số doanh nghiệp đã thực hiện “gom” đất rừng ở các địa phương miền núi của tỉnh Nghệ An trong thời gian qua làm dẫn chứng. Hàng nghìn ha đất rừng ở các huyện Con Cuông, Quỳ Châu, Quế Phong,… đã được Nhà nước giao cho người dân sản xuất theo Nghị định 163 từ năm 2003 đã bị mua bán, chuyển nhượng trái phép. Theo thống kê của UBND tỉnh Nghệ An, từ năm 2011-2016, toàn tỉnh có 5.542ha đất rừng bị mua bán, chuyển nhượng trái phép.

Để xử lý những hành vi vi phạm trong lĩnh vực đất đai, ngày 10/11/2014, Chính phủ ban hành Nghị định 102/2014/NĐ-CP quy định những chế tài cụ thể. Sau hơn 3 năm thực hiện, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã tổ chức 79 cuộc thanh tra, kiểm tra đối với 142 tổ chức quản lý, sử dụng đất tại các địa phương. Việc thanh tra, xử lý vi phạm pháp luật đối với các tổ chức, cá nhân chủ yếu thực hiện ở các địa phương theo các cấp tỉnh, huyện, xã.

Tuy nhiên, việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai theo Nghị định 102 còn nhiều khó khăn, vướng mắc, mà nguyên nhân là do còn bỏ ngỏ nhiều hành vi vi phạm. Như Nghệ An, đại diện Thanh tra Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh cho rằng, Nghị định 102 chưa quy định đầy đủ các trường hợp lấn chiếm đất theo mục đích sử dụng đã được quy định tại Điều 10 Luật Đất đai năm 2013.

Đáng chú ý, Nghị định 102 có quy định một số hành vi lấn, chiếm đất thuộc thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã. Tuy nhiên, về biện pháp khắc phục hậu quả thì Chủ tịch UBND các xã chỉ có thẩm quyền “buộc khôi phục lại tình trạng của đất trước khi vi phạm” mà không có thẩm quyền “buộc trả lại đất đã lấn chiếm”. Do đó, hành vi vi phạm này không được xử lý triệt để, hoặc đã có tình trạng các UBND cấp xã đùn đẩy trách nhiệm, không xử lý mà đề nghị Chủ tịch UBND cấp huyện xử lý.

Khoản 2 Điều 208 Luật Đất đai năm 2013 quy định trách nhiệm của Chủ tịch UBND cấp xã trong việc phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời việc chuyển quyền sử dụng đất trái phép, chuyển mục đích sử dụng đất trái phép. Nhưng Nghị định 102 lại thiếu quy định cụ thể về từng trường hợp, cũng như phạm vi, thẩm quyền dẫn đến khó khăn trong việc xử lý, ngăn chặn hành vi vi phạm.

KHÁNH THƯ

Tin cùng chuyên mục
Nữ cán bộ Mặt trận tận tụy với công tác giảm nghèo

Nữ cán bộ Mặt trận tận tụy với công tác giảm nghèo

Kiên trì đến từng nhà giúp đỡ, hướng dẫn người dân cách làm ăn để thoát nghèo, đó là việc làm thường xuyên của chị Hồ Thị Hồng Thủy, người Pa-cô (nhóm địa phương của dân tộc Tà-ôi), Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) xã Trung Sơn, huyện A Lưới (Thừa Thiên - Huế). Với sự giúp đỡ nhiệt tình của chị Thủy, nhiều hộ trong xã đã vươn lên thoát nghèo bền vững.
Tin nổi bật trang chủ
Thủ tướng: Thổi luồng gió mới, quyết tâm mới khắc phục khó khăn, vươn lên mạnh mẽ

Thủ tướng: Thổi luồng gió mới, quyết tâm mới khắc phục khó khăn, vươn lên mạnh mẽ

Chiều 8/4, chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ về việc chuẩn bị nội dung Hội nghị trực tuyến “4 trong 1” của Chính phủ với các địa phương, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ Hội nghị phải thổi một luồng gió mới, một quyết tâm mới vào cuộc sống để khởi động thời kỳ khắc phục khó khăn, vươn lên mạnh mẽ.
Phát triển bền vững khu vực đồng bằng trước biến đổi khí hậu: Thiếu thống nhất trong ứng phó thiên tai (Bài 1)

Phát triển bền vững khu vực đồng bằng trước biến đổi khí hậu: Thiếu thống nhất trong ứng phó thiên tai (Bài 1)

Sự kiện - Bình luận - Sỹ Hào - 5 giờ trước
Khu vực đồng bằng có vai trò đặc biệt quan trọng trong chiến lược bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, nhưng vai trò này đang trở nên mong manh trước biến đổi khí hậu (BĐKH) ngày càng phức tạp. Để phát triển bền vững khu vực đồng bằng, cần thiết phải có một tầm nhìn chiến lược, nhất là trong ứng phó với thiên tai.
Giải “cơn khát” cho hàng trăm hộ đồng bào nghèo nơi biên giới Bù Gia Mập

Giải “cơn khát” cho hàng trăm hộ đồng bào nghèo nơi biên giới Bù Gia Mập

Đời sống - Xã hội - Thanh Liêm - 6 giờ trước
Do nắng nóng kéo dài hơn 4 tháng qua cộng với địa hình cao khiến giếng đào thủ công của hàng trăm hộ dân nghèo trên địa bàn xã biên giới Bù Gia Mập, huyện Bù Gia Mập, tỉnh Bình Phước trơ đáy; bà con phải đi mua nước về dùng với giá đắt đỏ.
Hết sức cảnh giác với những ca nhiễm trong cộng đồng

Hết sức cảnh giác với những ca nhiễm trong cộng đồng

Thời sự - PV - 6 giờ trước
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh yêu cầu này tại cuộc họp trực tuyến, sáng 8/4, của Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng với virus Corona (COVID-19).
Gia Lai: Nỗ lực ngăn chặn tảo hôn ở vùng đồng bào DTTS

Gia Lai: Nỗ lực ngăn chặn tảo hôn ở vùng đồng bào DTTS

Dân tộc - Miền núi - Thùy Dung - 6 giờ trước
Nhiều năm qua, tảo hôn luôn là một vấn đề “nóng” ở tỉnh Gia Lai, đặc biệt là ở vùng đồng bào DTTS. Nhằm chung tay đẩy lùi vấn nạn trên, Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh đã triển khai thực hiện mô hình câu lạc bộ (CLB) “Nói không với tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống (TH&HNCHT)”. CLB đã mang lại hiệu quả tích cực và được nhân rộng trên địa bàn.
Báo Mỹ ca ngợi Việt Nam viện trợ cho EU chống đại dịch Covid-19

Báo Mỹ ca ngợi Việt Nam viện trợ cho EU chống đại dịch Covid-19

Tin tức - PV - 7 giờ trước
Tờ báo Mỹ “The Diplomat” vừa đăng bài khen ngợi Việt Nam tặng hơn nửa triệu chiếc khẩu trang cho 5 nước EU trong cuộc chiến chống Covid-19 hiện nay.
UBTV Quốc hội họp phiên bất thường, bàn giải pháp ứng phó Covid-19

UBTV Quốc hội họp phiên bất thường, bàn giải pháp ứng phó Covid-19

Thời sự - PV - 11 giờ trước
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các ngành, các cấp hỗ trợ kịp thời đến với người dân, hạn chế đến mức thấp nhất “độ trễ” của chính sách.
Đưa Hình ảnh sai lệch về người DTTS trên phương tiện truyền thông: Cần có biện pháp xử lý nghiêm

Đưa Hình ảnh sai lệch về người DTTS trên phương tiện truyền thông: Cần có biện pháp xử lý nghiêm

Sắc màu 54 - Thúy Hồng - 11 giờ trước
Thời gian gần đây, hình ảnh người DTTS được các đơn vị truyền thông sử dụng trong những bộ phim hài hay video quảng cáo nhằm thu hút sự chú ý của công chúng. Tuy nhiên nội dung của những sản phẩm này lại phản ánh chưa đúng về bản chất tốt đẹp của người DTTS, gây hiểu nhầm cho cộng đồng về bản sắc văn hóa người DTTS.
Cá chết hàng loạt trên sông Chu, sông Mã (Thanh Hóa): Doanh nghiệp xả thải ra môi trường là nguyên nhân chính

Cá chết hàng loạt trên sông Chu, sông Mã (Thanh Hóa): Doanh nghiệp xả thải ra môi trường là nguyên nhân chính

Bạn đọc - Quỳnh Trâm - 12 giờ trước
Thời gian gần đây, trên sông Mã, sông Chu chảy qua nhiều địa phương miền núi tỉnh Thanh Hóa xảy ra hiện tượng cá nuôi lồng bị chết hàng loạt. Nguyên nhân ban đầu được xác định, là nguồn nước bị ô nhiễm nặng do doanh nghiệp xả thải.
Nêu gương Người có uy tín trong cộng đồng

Nêu gương Người có uy tín trong cộng đồng

Người có uy tín - Vũ Lợi - 12 giờ trước
Với sự gương mẫu và uy tín của mình, những Người có uy tín trong đồng bào DTTS ở tỉnh Điện Biên luôn phát huy vai trò quan trọng trong đời sống của người dân tại các thôn, bản.
Nỗi niềm công nhân xóm trọ

Nỗi niềm công nhân xóm trọ

Đời sống - Xã hội - Tuấn Trình - 12 giờ trước
Công việc bấp bênh, thu nhập không ổn định, không sắp xếp được thời gian trông con để bảo đảm công việc… đó là những khó khăn mà rất nhiều công nhân làm việc tại các khu công nghiệp (KCN), khu chế xuất (KCX) đang phải đối mặt từ khi dịch Covid-19 bùng phát.