Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Hát Kiều ở Lâm Lang

PV - 16:05, 15/09/2019

Hát Kiều là một loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo gắn bó với đời sống tinh thần của đồng bào ở Lâm Lang, xã Châu Hóa, huyện Tuyên Hóa (Quảng Bình). Dù trải qua nhiều thăng trầm và biến thiên của lịch sử, những làn điệu Kiều vẫn có sức sống mãnh liệt trong cộng đồng người dân Lâm Lang.

Lâm Lang nằm ở ven bờ Nam sông Gianh, với núi non xanh biếc hữu tình. Người Quảng Bình khi nhắc đến Lâm Lang là nghĩ ngay tới những làn điệu hát Kiều da diết. Bởi nơi đây là cái nôi của loại hình nghệ thuật dân gian này.

Loại hình nghệ thuật độc đáo

Hát Kiều còn được gọi là trò Kiều, bởi khi hát, người diễn viên vừa hát vừa diễn trò. Trong hát Kiều, thường phải tập hợp, xây dựng một đội Kiều gồm vài chục người, mỗi người đóng một vai theo các nhân vật trong Truyện Kiều, hoặc cũng có thể một người đóng nhiều vai, tùy theo khả năng diễn xuất của từng người. Lời hát được pha trộn bởi nhiều làn điệu, như: Tuồng, chèo, ngâm Kiều, lẩy Kiều, dân ca Nghệ Tĩnh, ca Huế...

CLB Kiều cổ Lâm Lang muốn lưu giữ lại làn điệu hát Kiều cho thế hệ trẻ. CLB Kiều cổ Lâm Lang muốn lưu giữ lại làn điệu hát Kiều cho thế hệ trẻ.

Theo những cụ cao niên trong làng, hát Kiều đã du nhập từ Thanh Hóa, Nghệ Tĩnh vào vùng đất Lâm Lang từ những năm cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX. Người có công sưu tầm, nghiên cứu và dựng nên những vở diễn đầu tiên là cụ Cao Điền và sau này là cụ Hoàng Lược.

Người dân Châu Hóa còn gọi làng Lâm Lang là “làng Kiều”, bởi người trong làng, ai cũng có thể ngâm nga được đôi ba câu Kiều.

Những năm tháng đất nước chìm trong khói lửa của chiến tranh, mặc dù phong trào hát Kiều lắng xuống, nhưng không vì thế mà mai một. Những làn điệu Kiều vẫn âm thầm, bền bỉ cùng những thăng trầm của làng. Khi chiến tranh qua đi, nhu cầu văn nghệ, giải trí dâng cao, làn điệu Kiều cũng có cơ hội trở lại mạnh mẽ, đồng hành với đời sống sản xuất và sinh hoạt của người dân nơi đây.

Là người say mê những điệu Kiều từ nhỏ, bà Trương Thị Phương (người làng Lâm Lang) luôn ấp ủ niềm mong ước gìn giữ phong trào hát Kiều và truyền dạy lại cho thế hệ trẻ của làng. Nhiều năm qua, bà Phương bỏ công sức miệt mài tìm hiểu và sưu tầm các làn điệu hát Kiều trong dân gian. Dù công tác bận rộn, bà vẫn dành thời gian tìm gặp những người cao niên, ghi lại những câu hát, làn điệu Kiều lâu nay vẫn tồn tại qua hình thức truyền khẩu, rồi hệ thống lại theo từng phân đoạn.

Từ khi nghỉ hưu, bà đã dành hết thời gian cho việc tập luyện, vận động người dân tham gia cùng luyện tập; đề xuất với Đảng ủy và chính quyền xã Châu Hóa cho thành lập Câu lạc bộ (CLB) hát Kiều vào tháng 11/2015.

Khát vọng lưu truyền

Bà Phương cho biết CLB Kiều cổ Lâm Lang hiện có 25 thành viên. Người cao niên nhất năm nay đã 82 tuổi, người trẻ nhất 11 tuổi, với đủ các thành phần tham gia từ nông dân, trí thức, học sinh. Thông qua những đêm tập luyện, đêm biểu diễn Kều, dân làng ngày càng gắn bó, thấu hiểu nhau hơn. Hiện CLB đã luyện tập và có thể biểu diễn được 15 cảnh, với 21 vai diễn theo từng nội dung trong Truyện Kiều.

“Người dân tham gia rất nhiệt tình. Tuy nhiên, khó khăn của CLB hiện nay là thiếu kinh phí để mua sắm đủ trang phục, đạo cụ, nhạc cụ. Lúc biểu diễn, một số vai còn phải mặc chung trang phục, trống đệm còn phải đi mượn”, bà Phương chia sẻ.

Ông Phan Huy Hoàng, Chủ tịch UBND xã Châu Hóa, chia sẻ: Hát Kiều không chỉ là một hình thức giải trí đơn thuần, mà còn chứa đựng cả một tầng sâu văn hóa dân tộc, ẩn chứa những giá trị nhân văn gắn liền với Truyện Kiều-tác phẩm văn học kinh điển của đại thi hào Nguyễn Du.

Để động viên người dân và CLB duy trì bảo tồn, phát huy làn điệu Kiều, hằng năm xã cũng đã trích một phần ngân sách để hỗ trợ kinh phí hoạt động cho CLB. Tuy nhiên, địa phương cũng còn nhiều khó khăn nên mức hỗ trợ chưa đáp ứng được hoạt động về tập luyện, mua sắm trang phục, đạo cụ…; Chính quyền địa phương rất mong muốn nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của các tổ chức, cá nhân đối với CLB để hát Kiều được duy trì, ngày càng lưu truyền rộng rãi, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho Nhân dân.

QUỲNH TRÂM

Tin cùng chuyên mục
Ninh Thuận: “Rẽ sóng” cho du lịch cộng đồng phát triển

Ninh Thuận: “Rẽ sóng” cho du lịch cộng đồng phát triển

Ninh Thuận nằm ở cực Nam Trung bộ, với nhiều tiềm năng, lợi thế để phát triển du lịch, như: Bờ biển dài quanh năm nắng gió, nhiều đồi cát hoang sơ và sắc màu đa văn hóa của các dân tộc... Đó đều là những điều kiện tốt để Ninh Thuận đầu tư, khai thác phát triển du lịch hiệu quả.
Tin nổi bật trang chủ
Vì hạnh phúc của học trò nơi vùng cao

Vì hạnh phúc của học trò nơi vùng cao

Giáo dục - Nguyễn Thế Lượng - 15:36, 21/10/2019
Hạnh phúc của thầy, cô giáo vùng cao chính là niềm vui của học trò. Bằng tình yêu thương, tâm huyết, thông qua những việc làm cụ thể, các thầy cô đã giúp các em học sinh bán trú bớt đi những khó khăn, thiếu thốn để có thêm động lực vươn lên trong học tập, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục cho vùng DTTS và miền núi.
Nuôi heo đất giúp bạn đến trường

Nuôi heo đất giúp bạn đến trường

Giáo dục - Hoàng Quý - 14:42, 21/10/2019
Phong trào giúp bạn nghèo đến trường từ lâu đã trở thành hoạt động thường niên của thầy và trò các trường trên địa bàn tỉnh Yên Bái, góp phần quan trọng giáo dục ý thức tiết kiệm, tinh thần sẻ chia của học sinh.
Lai Châu: Triển khai đồng bộ các giải pháp cải cách hành chính

Lai Châu: Triển khai đồng bộ các giải pháp cải cách hành chính

Pháp luật - Trọng Bảo - 11:52, 21/10/2019
Thời gian qua, dù đã có nhiều cố gắng trong việc cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, thu hút các nhà đầu tư, tuy nhiên, chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) của tỉnh Lai Châu luôn ở mức thấp so với cả nước, xếp từ 60 đến 62/63 tỉnh, thành phố trong cả nước. Để khắc phục thực trạng này, Lai Châu đã và đang triển khai nhiều giải pháp đột phá trong công tác cải cách hành chính (CCHC), hướng tới một nền hành chính dân chủ, trong sạch, chuyên nghiệp…
Đẩy mạnh thực hiện mục tiêu y tế - dân số

Đẩy mạnh thực hiện mục tiêu y tế - dân số

Sức khỏe - Hoàng Quý - 11:36, 21/10/2019
Thời gian qua, nhờ triển khai và thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu nổi bật. Tuy nhiên, Chương trình mục tiêu y tế - dân số giai đoạn 2016 - 2020 cũng đang phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức về sức khỏe của người dân trong quá trình phát triển.
Sơn La: Tăng cường quản lý sử dụng thuốc BVTV

Sơn La: Tăng cường quản lý sử dụng thuốc BVTV

Đời sống - Xã hội - Thúy Hồng - 11:26, 21/10/2019
Triển khai các mô hình thí điểm sử dụng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) an toàn, tổ chức thu gom bao gói thuốc BVTV đúng nơi quy định, hướng dẫn sử dụng thuốc BVTV an toàn, hiệu quả… là cách mà tỉnh Sơn La đang triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng nông sản và bảo vệ môi trường.
Lễ tuyên dương học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số xuất sắc, tiêu biểu năm 2018

Lễ tuyên dương học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số xuất sắc, tiêu biểu năm 2018

Tối 25/11, Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên DTTS xuất sắc, tiểu biểu năm 2018 với chủ đề “ Đường đến ước mơ” được tổ chức tại Nhà Hát Lớn (Hà Nội) và truyền hình trực tiếp trên kênh VTV2 của Đài Truyền hình Việt Nam.
Bình Định: Chậm cấp sổ đỏ đất rừng cho các hộ DTTS nghèo

Bình Định: Chậm cấp sổ đỏ đất rừng cho các hộ DTTS nghèo

Bạn đọc - Thành Nhân - 11:01, 21/10/2019
Thời gian vừa qua, tỉnh Bình Định đã tích cực trong việc giao đất giao rừng cho hộ đồng bào DTTS nghèo. Tuy nhiên, do thiếu kinh phí đo đạc, nên việc cấp sổ đỏ cho các hộ dân được giao đất còn rất chậm. Vấn đề này kéo theo nhiều hệ lụy trong thực tế.
Ý tưởng nâng giá trị nông sản của học sinh DTTS

Ý tưởng nâng giá trị nông sản của học sinh DTTS

Khoa học - Công nghệ - Nghĩa Hiệp - 10:57, 21/10/2019
Với mong muốn nâng tầm giá trị nông sản địa phương, nhóm học sinh DTTS của Trường THPT Lộc Bình (Lạng Sơn) đã nghiên cứu, chế tạo ra nhiều sản phẩm từ khoai. Ý tưởng của nhóm đã đạt nhiều giải cao trong các cuộc thi cấp tỉnh, cấp quốc gia.
Già làng Kôn Pruôi giữ hồn dân tộc nơi đại ngàn

Già làng Kôn Pruôi giữ hồn dân tộc nơi đại ngàn

Đời sống - Xã hội - Minh Thứ - 10:26, 21/10/2019
Ở bản Cu Tài 1, xã A Bung, huyện Đakrông (Quảng Trị), già làng Kôn Pruôi (82 tuổi) được bà con yêu mến kính trọng. Hiện nay, ông được xem như người giữ hồn người Pa Kô (thuộc dân tộc Tà-ôi) nơi đây.
Thịt nướng ống tre

Thịt nướng ống tre

Sắc màu 54 - BTK - 10:22, 21/10/2019
Đây là cách nấu truyền thống từ xưa và phổ biến của nhiều DTTS sống dọc dãy Trường Sơn - Tây Nguyên như Cơ-tu, Jrai, Ê-đê, M’nông, Mạ, Bru-Vân Kiều… Người M’nông trên địa bàn tỉnh Đăk Nông thường nướng thịt trong ống tre.
Ninh Thuận: “Rẽ sóng” cho du lịch cộng đồng phát triển

Ninh Thuận: “Rẽ sóng” cho du lịch cộng đồng phát triển

Sắc màu 54 - Thành Nhân - 09:55, 21/10/2019
Ninh Thuận nằm ở cực Nam Trung bộ, với nhiều tiềm năng, lợi thế để phát triển du lịch, như: Bờ biển dài quanh năm nắng gió, nhiều đồi cát hoang sơ và sắc màu đa văn hóa của các dân tộc... Đó đều là những điều kiện tốt để Ninh Thuận đầu tư, khai thác phát triển du lịch hiệu quả.