Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

An ninh nguồn nước cho đồng bào DTTS

Sỹ Hào - 10:06, 08/11/2019

Để người dân miền núi có nước sinh hoạt (NSH) thường xuyên nhưng phải bảo đảm hợp vệ sinh (HVS) là không hề dễ, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu (BĐKH) ngày càng phức tạp. Điều này đòi hỏi chính sách cấp NSH phải được thiết kế phù hợp với tình hình mới.

Cấp NSH để bảo đảm an sinh, đồng thời tạo điều kiện giảm nghèo bền vững. Ảnh minh họa
Cấp NSH để bảo đảm an sinh, đồng thời tạo điều kiện giảm nghèo bền vững. Ảnh minh họa

Bài cuối: Gắn ứng phó với biến đổi khí hậu trong xây dựng chính sách


Tránh đối phó

Theo thống kê của Bộ Y tế, hiện tỷ lệ sử dụng nước HVS bình quân cả nước đạt 88,5%. Phần dân số còn lại chưa được sử dụng nước HVS chủ yếu là đồng bào DTTS, sinh sống ở địa bàn ĐBKK.

Những năm qua, ngân sách Nhà nước đã bố trí hàng nghìn tỷ đồng để thực hiện chính sách hỗ trợ NSH nhưng tình trạng thiếu NSH ở vùng DTTS và miền núi vẫn rất trầm trọng. Ngoài 313.291 hộ thiếu NSH thường xuyên thì vẫn còn hàng chục nghìn hộ “khát” bên cạnh những công trình cấp NSH hoạt động kém hiệu quả.

Tại phiên thảo luận sáng 1/11/2019 về Đề án Tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng DTTS và miền núi (gọi tắt là Đề án Tổng thể), đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Đàng Thị Mỹ Hương (tỉnh Ninh Thuận) cho rằng, rất nhiều hộ được tiếp cận NSH nhưng không được sử dụng thường xuyên. Ngoài nguyên nhân phá rừng, BĐKH thì có một phần do chính sách hỗ trợ NSH đang triển khai theo kiểu đối phó.

Khẳng định của đại biểu Hương là không sai khi mà lâu nay, chính sách được thiết kế theo quan điểm “hỗ trợ”. Từ năm 2004, theo Quyết định (QĐ) 134/2004/QĐ-TTg, mỗi hộ thiếu NSH được hỗ trợ 0,5 tấn xi măng hoặc 300 nghìn đồng để xây bể chứa hoặc khoan giếng (cộng đồng dân cư có từ 50% hộ đồng bào DTTS trở lên thiếu NSH, ngân sách hỗ trợ 100% kinh phí xây dựng công trình nước tập trung).

Sang QĐ 755/QĐ-TTg (2013-2015) và QĐ 2085/QĐ-TTg (2016-2020), NSH tập trung được ngân sách “khoán” hỗ trợ 1,3 tỷ đồng/công trình. Còn với NSH phân tán, mỗi hộ được hỗ trợ 1,3 triệu đồng/công trình (riêng QĐ 2085/QĐ-TTg nâng lên 1,5 triệu đồng/công trình/hộ).

Dù định mức hỗ trợ đã được nâng lên nhưng cũng không theo kịp sự gia tăng của giá cả nguyên vật liệu khiến không ít công trình NSH phải “sinh non”, tức là yếu cả về thiết kế xây dựng lẫn chất lượng thi công. Dưới tác động của BĐKH, những công trình “sinh non” này không tránh khỏi bị “chết yểu”.

Đưa BĐKH thành chỉ số đo lường

Tại phiên thảo luận về Đề án Tổng thể, ĐBQH Đinh Duy Vượt (tỉnh Gia Lai) cho rằng, một số chính sách do chỉ là hỗ trợ nên không hiệu quả hoặc hiệu quả thấp vì hộ nghèo thì không có tiền để đóng góp.

Dẫn chứng với phương án hỗ trợ khoan giếng trong chính sách hỗ trợ NSH, định mức hỗ trợ cao nhất hiện nay là 1,5 triệu đồng (QĐ 2085/QĐ-TTg) thì hộ nghèo được thụ hưởng cũng không đủ kinh phí để thực hiện. Cách đây khoảng 15 năm, mỗi giếng khoan đã mất chi phí từ 1 - 1,5 triệu đồng tùy địa bàn; còn hiện nay, nước ngầm suy giảm, chi phí tăng lên hàng chục triệu đồng/giếng.

Quan điểm tiếp cận là đầu tư chứ không phải hỗ trợ là hoàn toàn đúng đắn trong xây dựng chính sách phát triển vùng DTTS và miền núi hiện nay. Trong bối cảnh BĐKH ngày càng phức tạp thì chuyển từ hỗ trợ sang đầu tư sẽ bảo đảm hiệu quả lâu dài của chính sách, trong đó có chính sách cấp NSH.

Tại phiên thảo luận, ĐBQH Dương Tấn Quân (tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu) nhấn mạnh, các chính sách giảm nghèo bền vững tới đây cần phải gắn với việc ứng phó BĐKH. Bởi chỉ qua một đợt thiên tai, kết quả giảm nghèo lại lùi một bước, hộ nghèo càng nghèo thêm.

Dẫn chứng rõ nhất là, trong đợt nắng hạn cuối tháng 7, đầu tháng 8/2019, nhiều hộ nghèo ở Nam Trung bộ phải mua nước để dùng với giá từ 60 – 80 nghìn đồng/1m3, cao gấp 10 lần so với nước máy. Là hộ nghèo, tức là thu nhập dưới 700 nghìn đồng/người/tháng, số tiền phải chi để mua NSH những ngày nắng hạn càng khiến quỹ tài chính của hộ nghèo thêm eo hẹp.

Nêu lên như vậy để thấy, NSH gắn chặt với hành trình giảm nghèo. Do đó, khi thiết kế chính sách, cấp NSH cần được đưa vào lĩnh vực ưu tiên để vừa bảo đảm an sinh, đồng thời cũng là điều kiện để đồng bào DTTS phát triển sản xuất, vươn lên thoát nghèo bền vững.

Tin cùng chuyên mục
Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Các trường chuyên biệt (dân tộc nội trú, dự bị đại học) là những mô hình giáo dục giữ vai trò quan trọng để tạo nguồn nhân lực cho vùng DTTS và miền núi. Với sự chuyển mình rõ nét của giáo dục dân tộc, các trường chuyên biệt này cũng phải đổi mới để đáp ứng được yêu cầu trong tình hình hiện nay.
Tin nổi bật trang chủ
Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam - Công ty cổ phần VietNam Rubber Group -Joint Stock Company

Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam - Công ty cổ phần VietNam Rubber Group -Joint Stock Company

Kinh tế - PV - 5 giờ trước
Địa chỉ giao dịch : 177 Hai Bà Trưng, Phường 6, quận 3, TP. Hồ Chí Minh Điện thoại : 028392252302889325235 ; Fax : 0283932900 Email Urg @ rubbergroupvn.imexdept @ rubbergroup.vn Website : rubbergroup.vn
“Gỡ khó” để triển khai OCOP

“Gỡ khó” để triển khai OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 7 giờ trước
Chương trình “Mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP) được triển khai một thời gian nhưng ở một số địa phương miền núi vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong xác định sản phẩm chủ đạo.
TASECO: Chung sức tạo thành công, trách nhiệm với cộng đồng, xã hội

TASECO: Chung sức tạo thành công, trách nhiệm với cộng đồng, xã hội

Kinh tế - Thúy Hồng - 7 giờ trước
Với gần 15 năm không ngừng đổi mới và phát triển, Công ty Cổ phần Dịch vụ Hàng không Thăng Long (TASECO) đã và đang tiếp tục khẳng định mình với chiến lược phát triển bền vững. Với sứ mệnh không ngừng sáng tạo, đổi mới, phấn đấu tạo ra những sản phẩm và dịch vụ phong phú, chất lượng cao làm hài lòng khách hàng; chia sẻ lợi ích, đồng hành cùng khách hàng, xây dựng Công ty ngày càng phát triển bền vững mang lại lợi ích thiết thực cho tập thể người lao động, làm tốt trách nhiệm với cổ đông, Nhà nước và xã hội.
Lạng Sơn: Khai thác giá trị văn hóa để phát triển du lịch

Lạng Sơn: Khai thác giá trị văn hóa để phát triển du lịch

Sắc màu 54 - Thúy Hồng - 22:29, 14/11/2019
Những năm gần đây, tỉnh Lạng Sơn luôn chú trọng đầu tư phát triển loại hình du lịch sinh thái cộng đồng tại các địa phương có tiềm năng như Hữu Lũng, Bắc Sơn, Bình Gia... Nhiều hộ gia đình đã mạnh dạn chuyển đổi mô hình thuần nông sang làm du lịch cộng đồng nhằm nâng cao đời sống, góp phần phát triển du lịch địa phương.
Xây dựng NTM ở Quảng Ninh: Khai thông vướng mắc, tạo kết quả vượt trội

Xây dựng NTM ở Quảng Ninh: Khai thông vướng mắc, tạo kết quả vượt trội

Kinh tế - Xuân Phú - 22:15, 14/11/2019
Hiện nay, Quảng Ninh đã thực hiện quy hoạch 17 vùng sản xuất hàng hóa nông nghiệp tập trung để phát triển các sản phẩm chủ lực và hình thành chuỗi sản phẩm OCOP để sản xuất hàng hóa nông nghiệp theo hướng tập trung tại các địa phương, khuyến khích thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn…
“Dải thổ cẩm” ở núi rừng Trường Sơn

“Dải thổ cẩm” ở núi rừng Trường Sơn

Phóng sự - Ký sự - Tấn Vịnh - 22:04, 14/11/2019
Thổ cẩm, trang phục là diện mạo của di sản văn hóa tộc người. Dệt vải thổ cẩm là nghề thủ công truyền thống lâu đời và phổ biến của các dân tộc miền núi. Nghề dệt thổ cẩm gắn bó với cuộc sống của đồng bào, là một phần quan trọng của tri thức dân gian, là di sản văn hóa, tài nguyên nhân văn quý giá của các dân tộc thiểu số.
Đăk Lăk: Quả đắng vì chặt, trồng theo phong trào

Đăk Lăk: Quả đắng vì chặt, trồng theo phong trào

Bạn đọc - Thiên Đức - 21:38, 14/11/2019
Thời gian vừa qua, nhiều người dân ở Đăk Lăk đua nhau chặt cà phê để trồng các loại cây ăn quả. Tuy nhiên, do chưa khảo sát kỹ, nên nhiều người bị thiệt hại nặng nề.
Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Dân tộc - Miền núi - Sỹ Hào - 21:32, 14/11/2019
Các trường chuyên biệt (dân tộc nội trú, dự bị đại học) là những mô hình giáo dục giữ vai trò quan trọng để tạo nguồn nhân lực cho vùng DTTS và miền núi. Với sự chuyển mình rõ nét của giáo dục dân tộc, các trường chuyên biệt này cũng phải đổi mới để đáp ứng được yêu cầu trong tình hình hiện nay.
Triết lý “ăn chung”

Triết lý “ăn chung”

Đời sống - Xã hội - Uông Thái Biểu - 17:33, 14/11/2019
Giọng có chút ngậm ngùi, anh Thào Hùng Khải nhớ lại: “Ngày đầu từ Nguyên Bình (Cao Bằng) đến với đất Bảo Lâm (Lâm Đồng) hơn 20 năm trước, người Mông bản anh chỉ mang theo cái bồng vải trên lưng mấy nắm hạt giống, vài ba cái lưỡi cuốc, lưỡi cày. Tài sản người Mông di cư từ vùng núi đá phía Bắc đến cao nguyên đất đỏ phía Nam chỉ vậy, không có gì khác ngoài cái đói, cái nghèo và khao khát đổi đời”.
Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Dân tộc - Miền núi - Sỹ Hào - 17:29, 14/11/2019
Lĩnh vực giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) ở vùng DTTS và miền núi đã đạt được nhiều kết quả tích cực, nhất là công tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Bởi vậy, thời gian tới, cần có cách tiếp cận trong xây dựng chính sách đầu tư để phát triển nền giáo dục toàn diện.