Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Xà cạp - biểu tượng thẩm mỹ của phụ nữ người Bh’noong

Văn Gia Phúc - 11:35, 04/11/2019

Người Bh’noong là cư dân cư ngụ lâu đời trên huyện vùng cao Phước Sơn (Quảng Nam), là nhóm địa phương thuộc dân tộc Giẻ Triêng, một trong số ít các DTTS ở khu vực Trường Sơn - Tây Nguyên đến nay còn lưu giữ được các giá trị văn hóa truyền thống, trong đó có nghề dệt thổ cẩm và trang phục của phụ nữ.

Vào mùa lễ hội, xà cạp luôn đồng hành cùng phụ nữ Bh’noong trong lễ hội truyền thống của làng.
Vào mùa lễ hội, xà cạp luôn đồng hành cùng phụ nữ Bh’noong trong lễ hội truyền thống của làng.

Từ xa xưa, người Bh’noong đã biết trồng bông dệt vải thổ cẩm phục vụ nhu cầu của bản thân và gia đình. Sợi bông tự nhiên màu trắng. Để tạo màu, phụ nữ Bh’noong lấy nguyên liệu từ cây, cỏ, lá, hoa của rừng núi để tạo màu: Màu xanh của lá, màu vàng nghệ, màu đỏ thẫm từ bồ kết giã trộn với một số vỏ cây, rễ, củ, tro bếp, ốc đá để thành màu nâu, màu đen…

Đồng bào Bh’noong phát triển nghề dệt với khung dệt khá thô sơ, chỉ dệt được vải khổ hẹp. Đây là công việc chủ yếu do phụ nữ đảm nhiệm. Nghề dệt thổ cẩm thủ công của họ qua đó mà hình thành, tạo nên văn hóa trong trang phục. 

Theo truyền thống, trong sinh hoạt hằng ngày và trong lễ hội truyền thống, phụ nữ Bh’noong thường mặc loại váy ống tương đối rộng và chiếc áo ngắn tay sát nách. Khi gió mùa Đông Bắc tràn về, họ đắp thêm tấm vải thổ cẩm lớn để giữ ấm cơ thể. Bên cạnh đó, nhằm bảo vệ đôi chân khỏi bị côn trùng tấn công mỗi khi lên rẫy hay vào rừng hái nấm, bẻ măng, phụ nữ Bh’noong đã nghĩ ra cách dệt tấm vải thổ cẩm dùng quấn lại để bảo vệ đôi chân, gọi là xà cạp. Cùng với trang phục truyền thống, thì chiếc xà cạp cũng được dệt từ một tấm thổ cẩm, được dệt từ sợi bông màu trắng liền nhau. Có chiều rộng khoảng 23 - 25cm và dài khoảng 45 - 50cm. 

Xà cạp giúp tăng thêm vẻ đẹp nữ tính của bộ trang phục truyền thống Bh’noong.
Xà cạp giúp tăng thêm vẻ đẹp nữ tính của bộ trang phục truyền thống Bh’noong.

Theo người Bh’noong, xà cạp quấn chân làm cho thân hình phụ nữ trở nên gọn gàng, kín đáo. Nhằm tạo biểu tượng thẩm mỹ, người phụ nữ Bh’noong còn đeo nhiều vòng cườm nhiều màu để tạo vẻ đẹp và sức hấp dẫn cho chiếc xà cạp. Xà cạp là một phần quan trọng góp phần làm nên vẻ đẹp của trang phục lễ hội của phụ nữ, mà nó còn là biểu tượng thẩm mỹ và phẩm chất cao đẹp của người phụ nữ Bh’noong.

 Bà Hồ Thị Lùn (59 tuổi), người Bh’noong ở thôn 2, xã Phước Chánh, huyện Phước Sơn (Quảng Nam) cho hay: Theo truyền thống của người Bh’noong, đánh giá về sự chăm chỉ, đảm đang, khéo léo của phụ nữ từ chính các sản phẩm dệt. Việc kén chọn người vợ của các chàng trai người Bh’noong là ở xà cạp của các cô gái. Chiếc xà cạp là lễ vật được chính tay người con gái dệt nên và trao cho gia đình chàng trai mà họ chọn lựa nên duyên. Để chuẩn bị cho ngày về nhà chồng, người con gái Bh’noong có khi mất cả tháng miệt mài bên khung dệt để dệt nên tấm xà cạp làm của hồi môn. Khi nhìn vào chiếc xà cạp, có thể đánh giá và đoán biết được sự khéo léo, tinh tế, nết na của người con gái.

Theo truyền thống của người Bh’noong, đánh giá về sự chăm chỉ, đảm đang, khéo léo của phụ nữ từ chính các sản phẩm dệt. Việc kén chọn người vợ của các chàng trai người Bh’noong là ở xà cạp của các cô gái. Chiếc xà cạp là lễ vật được chính tay người con gái dệt nên và trao cho gia đình chàng trai mà họ chọn lựa nên duyên”.

Bà Hồ Thị Lùn (59 tuổi), người Bh’noong ở thôn 2, xã Phước Chánh, huyện Phước Sơn (Quảng Nam

Tin cùng chuyên mục
Kông Chro: Đồng bào Ba Na có thương nhớ nhà rông

Kông Chro: Đồng bào Ba Na có thương nhớ nhà rông

Nhà rông là một thành tố, là nét đặc trưng không thể thiếu trong đời sống văn hóa của đồng bào DTTS ở Tây Nguyên. Tuy nhiên, hiện nay trên một số thôn, làng ở Kông Chro (Gia Lai) đang mất dần đi nhà rông truyền thống xưa.
120 học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu báo công dâng Bác

120 học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu báo công dâng Bác

Thời sự - PV - 13:58, 12/11/2019
Nằm trong khuôn khổ Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 do Ủy ban Dân tộc chủ trì phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tổ chức, sáng ngày 12/11 Ban Chỉ đạo, Ban Tổ chức Lễ Tuyên dương cùng 120 em học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu đã tổ chức Lễ báo công và vào Lăng viếng Bác. Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hoàng Thị Hạnh tham dự Lễ báo công.
Những người đưa đò thầm lặng

Những người đưa đò thầm lặng

Giáo dục - Thúy Hồng - Xuân Lương - 13:31, 12/11/2019
Những năm qua, chất lượng giáo dục vùng DTTS và miền núi đã đạt được nhiều thành tích đáng mừng, nhiều em học sinh, sinh viên DTTS đã đạt nhiều giải cao trong các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế… Có được kết quả đó không chỉ nhờ chính sách đầu tư, hỗ trợ phát triển giáo dục ở vùng đồng bào DTTS và miền núi của Đảng và Nhà nước, sự cố gắng nỗ lực học tập rèn luyện của các em học sinh mà còn có sự đóng góp to lớn, luôn chăm lo bồi đắp kiến thức của đội ngũ các thầy, cô giáo. Báo Dân tộc và Phát triển giới thiệu một số tấm gương thầm lặng của các thầy, cô giáo đối với với sự nghiệp “trồng người” vùng DTTS và miền núi.
“Kết nối, hội tụ và lan tỏa”

“Kết nối, hội tụ và lan tỏa”

Tin tức - Nhóm phóng viên - 07:56, 12/11/2019
Trong khuôn khổ Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 do Ủy ban Dân tộc phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tổ chức có nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa. Đặc biệt, đêm Gala Dinner “Kết nối, hội tụ và lan tỏa” diễn ra tối 11/11 tại Hà Nội, là điểm nhấn ấn tượng, tiếp thêm động lực cho học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS trên mọi miền đất nước trên con đường lập thân, lập nghiệp.
120 em học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 dâng hương, ghi sổ Vàng tại Văn Miếu Quốc Tử giám

120 em học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 dâng hương, ghi sổ Vàng tại Văn Miếu Quốc Tử giám

Thời sự - Nhóm phóng viên - 21:58, 11/11/2019
Nằm trong khuôn khổ Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 do Ủy ban Dân tộc chủ trì phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tổ chức, ngày 11/11, Ban Chỉ đạo, Ban Tổ chức Lễ Tuyên dương cùng 120 em học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu đã tổ chức Lễ dâng hương và ghi sổ Vàng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Ông Nguyễn Văn Phong, Phó Tổng Biên tập Báo Dân tộc và Phát triển làm Trưởng đoàn.
CNS tích cực tham gia xây dựng TP. Hồ Chí Minh thành đô thị thông minh

CNS tích cực tham gia xây dựng TP. Hồ Chí Minh thành đô thị thông minh

Kinh tế - PV - 15:19, 11/11/2019
Tổng Công ty Công nghiệp Sài Gòn – TNHH một thành viên (CNS) là một trong những Tổng Công ty lớn mạnh của Thành Phố Hồ Chí Minh được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng Tổng Công ty đặc biệt lần 2, có tốc độ tăng trưởng bình quân 2 con số hàng năm, vốn điều lệ: 2.608 tỷ đồng; với 13 đơn vị thành viên, 5 nhà máy và hơn 4.200 công nhân, viên chức.
Lễ tuyên dương học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số xuất sắc, tiêu biểu năm 2018

Lễ tuyên dương học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số xuất sắc, tiêu biểu năm 2018

Tối 25/11, Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên DTTS xuất sắc, tiểu biểu năm 2018 với chủ đề “ Đường đến ước mơ” được tổ chức tại Nhà Hát Lớn (Hà Nội) và truyền hình trực tiếp trên kênh VTV2 của Đài Truyền hình Việt Nam.
Những gương mặt xuất sắc trong học tập, sáng tạo

Những gương mặt xuất sắc trong học tập, sáng tạo

Giáo dục - Hồng Phúc -Hoàng Qúy-Hạnh Nguyên - 13:11, 11/11/2019
Trong những năm qua, nhờ sự nỗ lực học tập nghiêm túc, không biết mệt mỏi, nhiều học sinh DTTS đã đạt được các giải thưởng cao trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia và Khoa học kỹ thuật toàn quốc. Các em là những gương mặt được vinh danh trong Lễ Tuyên dương học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu năm 2019 diễn ra đêm 12/11 tại nhà hát Âu Cơ TP. Hà Nội.
Đầu tư cơ sở vật chất cho hệ thống giáo dục dân tộc: Tạo tiền đề cho tương lai vùng DTTS

Đầu tư cơ sở vật chất cho hệ thống giáo dục dân tộc: Tạo tiền đề cho tương lai vùng DTTS

Sự kiện - Bình luận - Hiếu Anh - 13:03, 11/11/2019
Trong những năm qua, Đảng, Nhà nước và xã hội luôn dành sự quan tâm đặc biệt tới công tác giáo dục ở vùng DTTS và miền núi, đặc biệt về hệ thống cơ sở vật chất. Theo đó, sự nghiệp giáo dục ở đây đã có nhiều khởi sắc, trở thành môi trường ươm mầm, đào tạo những học sinh, sinh viên, thanh niên DTTS xuất sắc, tiêu biểu...
Khánh Hòa: Nguy cơ sạt lở ở xóm Núi

Khánh Hòa: Nguy cơ sạt lở ở xóm Núi

Bạn đọc - Thành Nhân - 09:43, 11/11/2019
Đã 1 năm trôi qua, nhưng ký ức về trận sạt lở núi kinh hoàng hồi tháng 11/2018 vẫn còn hiện hữu với người dân xóm Núi (thôn Thành Phát) và xóm Mũi (thôn Thành Đạt) của xã Phước Đồng, TP. Nha Trang (Khánh Hòa). Thế nhưng, vì điều kiện kinh tế, vì cuộc sống mưu sinh, hiện nay nhiều người vẫn phải liều ở lại khu vực nguy hiểm này.
Kỷ niệm 5 năm thành lập Câu lạc bộ “Vì Hoàng Sa - Trường Sa thân yêu”

Kỷ niệm 5 năm thành lập Câu lạc bộ “Vì Hoàng Sa - Trường Sa thân yêu”

Thời sự - cema.gov.vn - 21:32, 10/11/2019
Sáng 10/11/2019, tại Hà Nội, Câu lạc bộ “Vì Hoàng Sa - Trường Sa thân yêu” long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 5 năm ngày thành lập (01/8/2014 - 01/8/2019). Tham dự Lễ kỷ niệm có bà Trương Mỹ Hoa, nguyên Bí thư Trung ương Đảng, nguyên Phó Chủ tịch nước, Chủ tịch Quỹ học bổng Vừ A Dính và Chủ nhiệm Câu lạc bộ “Vì Hoàng Sa - Trường Sa thân yêu”. Về phía Ủy ban Dân tộc có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh tham dự.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến dự Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tại Quảng Ninh

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến dự Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tại Quảng Ninh

Thời sự - Hoàng Quý - 16:46, 10/11/2019
Ngày 10/11, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã về dự và chung vui Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tại thôn Vòm Tre, xã Bình Dân, huyện Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh.