Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Xà cạp - biểu tượng thẩm mỹ của phụ nữ người Bh’noong

Văn Gia Phúc - 11:35, 04/11/2019

Người Bh’noong là cư dân cư ngụ lâu đời trên huyện vùng cao Phước Sơn (Quảng Nam), là nhóm địa phương thuộc dân tộc Giẻ Triêng, một trong số ít các DTTS ở khu vực Trường Sơn - Tây Nguyên đến nay còn lưu giữ được các giá trị văn hóa truyền thống, trong đó có nghề dệt thổ cẩm và trang phục của phụ nữ.

Vào mùa lễ hội, xà cạp luôn đồng hành cùng phụ nữ Bh’noong trong lễ hội truyền thống của làng.
Vào mùa lễ hội, xà cạp luôn đồng hành cùng phụ nữ Bh’noong trong lễ hội truyền thống của làng.

Từ xa xưa, người Bh’noong đã biết trồng bông dệt vải thổ cẩm phục vụ nhu cầu của bản thân và gia đình. Sợi bông tự nhiên màu trắng. Để tạo màu, phụ nữ Bh’noong lấy nguyên liệu từ cây, cỏ, lá, hoa của rừng núi để tạo màu: Màu xanh của lá, màu vàng nghệ, màu đỏ thẫm từ bồ kết giã trộn với một số vỏ cây, rễ, củ, tro bếp, ốc đá để thành màu nâu, màu đen…

Đồng bào Bh’noong phát triển nghề dệt với khung dệt khá thô sơ, chỉ dệt được vải khổ hẹp. Đây là công việc chủ yếu do phụ nữ đảm nhiệm. Nghề dệt thổ cẩm thủ công của họ qua đó mà hình thành, tạo nên văn hóa trong trang phục. 

Theo truyền thống, trong sinh hoạt hằng ngày và trong lễ hội truyền thống, phụ nữ Bh’noong thường mặc loại váy ống tương đối rộng và chiếc áo ngắn tay sát nách. Khi gió mùa Đông Bắc tràn về, họ đắp thêm tấm vải thổ cẩm lớn để giữ ấm cơ thể. Bên cạnh đó, nhằm bảo vệ đôi chân khỏi bị côn trùng tấn công mỗi khi lên rẫy hay vào rừng hái nấm, bẻ măng, phụ nữ Bh’noong đã nghĩ ra cách dệt tấm vải thổ cẩm dùng quấn lại để bảo vệ đôi chân, gọi là xà cạp. Cùng với trang phục truyền thống, thì chiếc xà cạp cũng được dệt từ một tấm thổ cẩm, được dệt từ sợi bông màu trắng liền nhau. Có chiều rộng khoảng 23 - 25cm và dài khoảng 45 - 50cm. 

Xà cạp giúp tăng thêm vẻ đẹp nữ tính của bộ trang phục truyền thống Bh’noong.
Xà cạp giúp tăng thêm vẻ đẹp nữ tính của bộ trang phục truyền thống Bh’noong.

Theo người Bh’noong, xà cạp quấn chân làm cho thân hình phụ nữ trở nên gọn gàng, kín đáo. Nhằm tạo biểu tượng thẩm mỹ, người phụ nữ Bh’noong còn đeo nhiều vòng cườm nhiều màu để tạo vẻ đẹp và sức hấp dẫn cho chiếc xà cạp. Xà cạp là một phần quan trọng góp phần làm nên vẻ đẹp của trang phục lễ hội của phụ nữ, mà nó còn là biểu tượng thẩm mỹ và phẩm chất cao đẹp của người phụ nữ Bh’noong.

 Bà Hồ Thị Lùn (59 tuổi), người Bh’noong ở thôn 2, xã Phước Chánh, huyện Phước Sơn (Quảng Nam) cho hay: Theo truyền thống của người Bh’noong, đánh giá về sự chăm chỉ, đảm đang, khéo léo của phụ nữ từ chính các sản phẩm dệt. Việc kén chọn người vợ của các chàng trai người Bh’noong là ở xà cạp của các cô gái. Chiếc xà cạp là lễ vật được chính tay người con gái dệt nên và trao cho gia đình chàng trai mà họ chọn lựa nên duyên. Để chuẩn bị cho ngày về nhà chồng, người con gái Bh’noong có khi mất cả tháng miệt mài bên khung dệt để dệt nên tấm xà cạp làm của hồi môn. Khi nhìn vào chiếc xà cạp, có thể đánh giá và đoán biết được sự khéo léo, tinh tế, nết na của người con gái.

Theo truyền thống của người Bh’noong, đánh giá về sự chăm chỉ, đảm đang, khéo léo của phụ nữ từ chính các sản phẩm dệt. Việc kén chọn người vợ của các chàng trai người Bh’noong là ở xà cạp của các cô gái. Chiếc xà cạp là lễ vật được chính tay người con gái dệt nên và trao cho gia đình chàng trai mà họ chọn lựa nên duyên”.

Bà Hồ Thị Lùn (59 tuổi), người Bh’noong ở thôn 2, xã Phước Chánh, huyện Phước Sơn (Quảng Nam

Tin nổi bật trang chủ
Nét đẹp văn hóa dân tộc Si La

Nét đẹp văn hóa dân tộc Si La

Video - PV - 11:25, 22/02/2020
Dân tộc Si La còn có tên tự gọi là Cù Dề Sừ (cũng có văn bản chép là Cu Dé Xử). Tên gọi khác là Kha Pẻ (Khả Pẻ).
Chủ tịch Hội Nông dân hết lòng vì dân

Chủ tịch Hội Nông dân hết lòng vì dân

Dân tộc - Miền núi - Hồng Phúc - 11:19, 22/02/2020
Tích cực vận động, gương mẫu để Nhân dân làm theo là cách mà ông Giàng A Tông, Chủ tịch Hội Nông dân xã Lao Chải, huyện Mù Cang Chải (Yên Bái) kiên trì thực hiện nhiều năm nay. Nhờ vai trò “đầu tàu” của ông, các phong trào do địa phương phát động đều đạt kết quả khả quan, nhất là phong trào hiến đất, góp công làm đường xây dựng nông thôn mới.
Bản làng yên vui, khi có các anh về

Bản làng yên vui, khi có các anh về

Pháp luật - Tuấn Trình - 11:08, 22/02/2020
Nhận nhiệm vụ làm Trưởng công xã Hang Kia, một địa bàn “nóng” về ma túy của huyện Mai Châu (Hòa Bình), ngay từ những ngày đầu Thượng úy Hờ A Lềnh đã đặt ra câu hỏi làm mục tiêu hành động là làm thế nào đẩy lùi được ma túy để bản làng được yên vui?. Suy nghĩ đó đã thôi thúc Hờ A Lềnh cùng đồng đội cố gắng, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Vừa chống dịch, vừa tìm giải pháp bù thu ngân sách

Vừa chống dịch, vừa tìm giải pháp bù thu ngân sách

Kinh tế - Hoài Dương - 10:51, 22/02/2020
Trước những diễn biến phức tạp của đại dịch Covid-19, cùng với công tác tập trung mọi nguồn lực để phòng chống dịch, nhiều địa phương cũng đồng thời phải lo tính phương án để bù thu ngân sách do tạm dừng hoạt động lưu thông các cửa khẩu trên tuyến biên giới.
Sẵn sàng góp sức triển khai thực hiện tốt Đề án tại địa phương

Sẵn sàng góp sức triển khai thực hiện tốt Đề án tại địa phương

Công tác Dân tộc - Thanh Huyền (thực hiện) - 10:45, 22/02/2020
Ngày 15/2/2020, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 12/NQ-CP triển khai thực hiện Nghị quyết số 88/2019/QH14 ngày 18/11/2019 của Quốc hội về phê duyệt Đề án Tổng thể phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2021 - 2030 (sau đây gọi tắt là Đề án). Các địa phương vùng DTTS và miền núi đã sẵn sàng chung tay thực hiện Đề án với nhiều kỳ vọng đổi thay. Báo Dân tộc và Phát triển có cuộc phỏng vấn nhanh lãnh đạo ở một số địa phương về vấn đề này.
Du lịch Lào Cai tìm hướng đi trong “bão” dịch

Du lịch Lào Cai tìm hướng đi trong “bão” dịch

Kinh tế - Trọng Bảo - 10:19, 22/02/2020
Năm 2019, tỉnh Lào Cai đón trên 5 triệu lượt du khách với tổng doanh thu trên 20 nghìn tỷ đồng đóng góp trên 10% GRDP toàn tỉnh. Tuy nhiên, trước diễn biến của dịch bệnh Covid-19, dự báo doanh thu từ du lịch của tỉnh trong thời gian tới sẽ giảm mạnh.
Cần cụ thể các vấn đề lồng ghép giới trong Chương trình mục tiêu quốc gia

Cần cụ thể các vấn đề lồng ghép giới trong Chương trình mục tiêu quốc gia

Thời sự - Hồng Minh - 15:34, 21/02/2020
Sáng 21/2, tại Hà Nội, Ủy ban Dân tộc (UBDT) và Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) Việt Nam phối hợp tổ chức Hội thảo Khuyến nghị lồng ghép giới trong các dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển bền vững vùng DTTS và miền núi giai đoạn 2021- 2030. Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Y Thông và Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Bùi Thị Hòa đồng chủ trì Hội thảo.
Thanh long bất ngờ tăng giá, nông dân nửa mừng, nửa lo

Thanh long bất ngờ tăng giá, nông dân nửa mừng, nửa lo

Kinh tế - Thanh Tra - 11:35, 21/02/2020
Sau khi rớt giá, những ngày gần đây, giá thanh long bất ngờ tăng giá khiến người nông dân nửa mừng nửa lo.
Từ xã đặc biệt khó khăn đến xã đạt chuẩn quốc gia về xây dựng NTM: Hành trình vượt khó của người dân Hát Lừu

Từ xã đặc biệt khó khăn đến xã đạt chuẩn quốc gia về xây dựng NTM: Hành trình vượt khó của người dân Hát Lừu

Kinh tế - Hoài Dương - 11:30, 21/02/2020
Sau gần 9 năm triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới (NTM), với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng góp sức của người dân, xã Hát Lừu, huyện Trạm Tấu (Yên Bái) đã khoác lên mình “chiếc áo mới” với danh hiệu Xã đạt chuẩn quốc gia về xây dựng NTM.
Xây dựng đảng ở vùng DTTS của Thủ đô

Xây dựng đảng ở vùng DTTS của Thủ đô

Công tác Dân tộc - Thúy Hồng - 11:11, 21/02/2020
Trong những năm qua, để đáp ứng nhiệm vụ xây dựng quê hương, Đảng bộ xã Minh Quang, huyện Ba Vì (Hà Nội) đã không ngừng tập trung củng cố xây dựng tổ chức đảng, hệ thống chính trị trong sạch vững mạnh. Từ đó tạo sự đoàn kết, thống nhất trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thành các nhiệm vụ chính trị của địa phương.