Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tìm “đất diễn” cho nghệ thuật dù kê

Hồng Phúc - 22:24, 27/04/2020

Dù kê là một loại hình nghệ thuật rất đặc biệt của đồng bào Khmer. Tuy nhiên, trong thời kỳ văn hoá, giải trí mở như hiện nay, việc tìm “đất diễn” cho bộ môn này luôn gặp gian nan.

 Để nghệ thuật dù kê phát triển cần chú trọng đến công tác bảo tồn một cách toàn diện. (Ảnh: Tư liệu)
Để nghệ thuật dù kê phát triển cần chú trọng đến công tác bảo tồn một cách toàn diện. (Ảnh: Tư liệu)

Dù kê là tổng hòa các loại hình nghệ thuật, như: Ca, múa, âm nhạc, vũ thuật, phục trang, hóa trang, hội họa và ẩm thực... mang đặc trưng riêng của đồng bào Khmer. Giống như cải lương, dù kê cũng được diễn xuất ở các rạp lớn.

Một số địa phương có đông đồng bào Khmer sinh sống ở Đồng bằng sông Cửu Long như: Sóc Trăng, Trà Vinh, Bạc Liêu, Kiên Giang thường có các rạp, sân khấu lớn với hình ảnh, đạo cụ, màu sắc trang trí trong rạp thu hút sự chú ý của người xem. Với nội dung từ các truyền thuyết, truyện dân gian của đồng bào Khmer mang những giá trị giáo dục sâu sắc, những vở diễn dù kê và nhận được sự đón nhận nồng nhiệt của khán giả.

Tuy đã có nhiều hoạt động thiết thực để bảo tồn nghệ thuật dù kê và từng bước gắn với phát triển du lịch tại địa phương, dù không bị đối xử “lạnh lùng” nhưng với sự phát triển của kinh tế - xã hội nói chung và văn hoá nói riêng, sân khấu dù kê hiện nay đang bị mai một rất nhiều. Nguyên nhân khách quan là do thiếu một lớp diễn viên trẻ tài năng trong khi diễn viên gạo cuội lùi dần khi không còn nhiều đoàn dù kê như thời kỳ “hoàng kim”.

Hơn nữa, nội dung vở diễn dù kê không đổi mới, và nó chỉ sống tốt được trong môi trường văn hoá đặc trưng của người Khmer chứ không thể “bê” đi những không gian khác một cách tuỳ tiện.

Làm sao để vực dậy nền sân khấu dù kê là một bài toán khó, tuy nhiên không có nghĩa không thể giải. Theo các chuyên gia văn hoá nghệ thuật dân gian, có hai hình thức bảo tồn là bảo tồn động và bảo tồn tĩnh.

Đoàn nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Sóc Trăng đã ra mắt với vở diễn "Nàng Xê Đa" và được công chúng tại khán phòng nhiệt liệt đón nhận.
Đoàn nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Sóc Trăng đã ra mắt với vở diễn "Nàng Xê Đa" và được công chúng tại khán phòng nhiệt liệt đón nhận.

Bảo tồn động tức là phải “nuôi” môn nghệ thuật ấy trong cộng đồng. Một trong những giải pháp thiết thực, đó là gắn với phát triển du lịch một cách cẩn trọng. Không phải cứ cho trình diễn với tần xuất liên tục đã là đúng đắn mà nên gắn nó trong một chuỗi du lịch văn hoá được xây dựng từ việc tham quan phum sóc, các ngôi chùa của người Khmer, phong tục, tập quán cho đến ẩm thực, âm nhạc để làm phong phú trải nghiệm của du khách.

Ngoài ra, cũng phải chú trọng đến bảo tồn tĩnh, đó là phải “làm đầy, làm dầy” những tài liệu về lịch sử phát triển, hiện vật để có những công trình nghiên cứu trọn vẹn. Đồng thời, các cơ quan chức năng cũng cần có chế độ đãi ngộ thỏa đáng với nghệ sĩ dù kê; đầu tư thỏa đáng cho các đoàn để họ còn có đất để diễn và duy trì niềm đam mê của mình.

Ngoài ra, trong thời đại công nghệ 4.0 như ngày nay, thật thiếu sót nếu chúng ta không đầu tư vào truyền thông cho môn nghệ thuật này. Một sản phẩm dù hay và đẹp đến mức độ nào cũng không thể đến được với du khách nếu không được quảng bá.

Theo tìm hiểu của người viết, trên các trang mạng xã hội như Facebook, từ khoá dù kê chỉ xuất hiện lẻ tẻ ở những bài viết chứ chưa được truyền thông một cách bài bản. Trên kênh Youtube, các Video về dù kê hầu như là tại các cuộc thi và các nghệ sĩ trình diễn trên truyền hình.

Tại sao chúng ta không tạo ra các hội nhóm, các trang cộng đồng, các kênh quảng bá, khiến dù kê mang hơi thở cuộc sống hơn? Bởi vì, để môn nghệ thuật dù kê có đất sống, không thể chỉ dựa vào những liên hoan sân khấu hay vài công trình nghiên cứu đơn lẻ. Nó phải được nhìn nhận đa chiều, gìn giữ và phát triển trên mọi khía cạnh của đời sống.

Tin cùng chuyên mục
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Tin nổi bật trang chủ
Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tại cuộc họp ngày 26/5, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng (Ban Chỉ đạo) thống nhất, phấn đấu đến hết năm 2020 kết thúc điều tra 13 vụ án; ban hành cáo trạng truy tố 17 vụ án; xét xử sơ thẩm 21 vụ án, xét xử phúc thẩm 07 vụ án; kết thúc xác minh, xử lý 18 vụ việc theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo, trong đó, tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh 5 vụ án lớn.
Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Đời sống - Xã hội - PV - 16:19, 26/05/2020
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) TP. Hà Nội chính thức triển khai đến tất cả cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học trên địa bàn Thành phố vào ngày 2/01/2019. Đến nay, toàn Thành phố đã có hơn 1 triệu trẻ mẫu giáo và học sinh tiểu học đến từ gần 4.000 trường trên địa bàn TP. Hà Nội tham gia thụ hưởng SHĐ, đạt tỷ lệ 91,16%.
84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

Sắc màu 54 - Hồng Minh- Đ.Toán - 16:01, 26/05/2020
Ở xã Đức Xuân, huyện Hòa An (Cao Bằng) có ông Dương Văn Chảng là người duy nhất ở địa phương còn lưu giữ nhiều nhạc cụ dân tộc Mông. Ở tuổi 84, ông luôn trăn trở tìm người để truyền dạy, bảo tồn, phát huy âm nhạc dân tộc...
Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Giáo dục - Vũ Lợi - 15:58, 26/05/2020
Một nhóm học sinh và giáo viên Trường Phổ thông dân tộc (PTDT) Nội trú tỉnh Điện Biên đã sáng tạo, xây dựng Dự án hỗ trợ hoạt động tự học chữ viết dân tộc Thái trên mạng Internet. Thông qua nền tảng Website. Dự án đạt giải Nhất trong Cuộc thi sáng tạo thanh - thiếu niên, nhi đồng toàn quốc lần thứ 15 năm 2019.
Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Sức khỏe - Thùy Dung - 15:21, 26/05/2020
Gần 15 năm đảm nhiệm vai trò cô đỡ của làng Mrông Yố 2, xã Ia Ka, huyện Chư Păh (Gia Lai), cô đỡ Rơ Châm Alui, dân tộc Jrai đã kiên trì tuyên truyền, giúp người dân nâng cao nhận thức về việc sinh đẻ, nhờ vậy các ca tai nạn sản khoa trong làng đã giảm đáng kể.
Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Pháp luật - Hoàng Quý - 15:14, 26/05/2020
Những ngày gần đây, nhiều người dân đã đổ xô đi mua giấy chứng nhận bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc của chủ xe cơ giới (bảo hiểm). Tuy nhiên, điều đáng nói, việc mua bảo hiểm xe cơ giới của người dân hầu như chỉ mang tính đối phó với lực lượng chức năng mà chưa thực sự quan tâm đến lợi ích từ loại hình bảo hiểm này.
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Sắc màu 54 - Tấn Vịnh - 15:06, 26/05/2020
Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Kinh tế - Thành Nhân - 10:52, 26/05/2020
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Phú Yên đã hình thành một số vùng sản xuất tập trung như vùng sản xuất mía ở 3 huyện: Sơn Hòa, Sông Hinh, Đồng Xuân, có tổng diện tích hơn 20.000ha gắn với các nhà máy đường Tuy Hòa, Sơn Hòa, Đồng Xuân. Vùng sản xuất sắn ở các huyện Sông Hinh, Đồng Xuân có diện tích bình quân hằng năm hơn 13.000ha gắn với hai nhà máy sản xuất tinh bột sắn Sông Hinh và Đồng Xuân.
Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Môi trường sống - Hồng Phúc - 10:37, 26/05/2020
Voi được coi là biểu tượng của văn hóa Tây Nguyên, tuy nhiên, những năm gần đây, số lượng đàn voi ở Việt Nam nói chung, ở Tây Nguyên nói riêng đang ngày càng bị suy giảm, do môi trường sinh sống của chúng bị thu hẹp. Bảo tồn loài voi đang là vấn đề đang được Việt Nam quan tâm.
Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Kinh tế - Đạt Thành Nhân - 10:31, 26/05/2020
Trong số 22 xã thuộc 3 huyện miền núi (Vĩnh Thạnh, Vân Canh, An Lão) của tỉnh Bình Định, đến nay chỉ có 1 xã đạt được 15 tiêu chí xây dựng nông thôn mới (NTM), còn lại chỉ đạt trung bình 8 - 13 tiêu chí, thậm chí có xã mới chỉ đạt 5 tiêu chí.
Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Công tác Dân tộc - Thanh Huyền - 10:19, 26/05/2020
Sau kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV, những vấn đề liên quan đến lĩnh vực công tác dân tộc đã được Chính phủ, Ủy ban Dân tộc (UBDT) quan tâm, triển khai quyết liệt. Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIV này sẽ tiếp tục xem xét, thông qua Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030.