Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nâng cao chất lượng dân số đối với các DTTS rất ít người: Cần có bệ đỡ từ chính sách

Sỹ Hào - 16:04, 27/11/2019

Chất lượng dân số được xác định là “cửa ngõ xung yếu” để phát triển bền vững quốc gia, dân tộc. Do vậy, việc xây dựng chính sách phù hợp để phát triển dân số trong tình hình mới là hết sức cấp thiết, nhất là đối với 16 DTTS có số dân dưới 10 nghìn người.

Các DTTS rất ít người cần được quan tâm hơn để nâng cao chất lượng dân số. (Ảnh minh họa)
Các DTTS rất ít người cần được quan tâm hơn để nâng cao chất lượng dân số. (Ảnh minh họa)

Chất lượng dân số thấp

Những năm qua, công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình (DSKHHGĐ) đã đạt được những kết quả quan trọng, góp phần to lớn vào công cuộc xây dựng và phát triển đất nước. Chất lượng dân số được cải thiện về nhiều mặt; tuổi thọ trung bình tăng nhanh…

 Theo ông Trần Doãn Tú, Tổng Cục trưởng Tổng cục DSKHHGĐ (Bộ Y tế), nếu như năm 1993, tuổi thọ trung bình của nước ta chỉ đạt 65,5 tuổi, thì năm 2018 đã tăng lên 73,5 tuổi. Ngoài ra, tỷ lệ suy dinh dưỡng và tỷ suất tử vong trẻ em đã giảm 2/3; tỷ số tử vong mẹ giảm 3/4… 

Mặc dù vậy, theo ông Tú, công tác dân số đang đối diện với nhiều thách thức, nhất là thực trạng chất lượng dân số không đồng đều giữa các vùng miền và giữa các cộng đồng dân tộc. Đặc biệt, đối với các DTTS rất ít người (dân số dưới 10 nghìn người) thì chất lượng dân số rất thấp. 

Nhận định của Tổng Cục trưởng Tổng cục DSKHHGĐ “khớp” với khảo sát của Ủy ban Dân tộc khi đánh giá thực trạng chất lượng dân số DTTS rất ít người (Si La, Ơ-đu, Brâu, Rơ Măm, Pu Péo, Cống, Mảng, Bố Y, Lô Lô, Cờ Lao, Ngái, Lự, Pà Thẻn, Chứt, La Ha, La Hủ). Kết quả khảo sát cho thấy, rất nhiều chỉ số đáng lo ngại cần phải quan tâm đặc biệt. 

 Xét về quy mô, dân số của các DTTS rất ít người có gia tăng, nhưng không nhiều. Đáng chú ý, dân số của một số DTTS rất ít người đang có chiều hướng giảm (dân tộc Ngái giảm từ 1.035 người vào năm 2009 xuống còn 999 người vào năm 2015; dân tộc Lô Lô từ 4.541 người năm 2009 xuống còn 4.314 người năm 2015).

Về chất lượng dân số, tuổi thọ trung bình của các DTTS rất ít người thấp hơn 3,4 năm so với tuổi thọ trung bình của cả nước (73,5 tuổi). Đặc biệt, một số dân tộc có tuổi thọ trung bình thấp hơn rất nhiều, như: La Hủ (57,6 năm), Lự (59,3 năm), Mảng (60,2 năm), Si La (61,3 năm)… 

Ngoài ra, các DTTS rất ít người có tầm vóc trung bình rất thấp (chiều cao trung bình là 1,40 - 1,55m, cân nặng trung bình 40 - 45kg). Tỷ lệ trẻ em người DTTS suy dinh dưỡng vẫn còn ở mức cao; đặc biệt là suy dinh dưỡng thể thấp còi, ảnh hưởng đến chiều cao, tầm vóc của người DTTS rất ít người. 

Lồng ghép chính sách dân số

Thời gian qua, thông qua các chính sách đầu tư, hỗ trợ trên tất cả các lĩnh vực (kinh tế, y tế, giáo dục, văn hóa…), vấn đề nâng cao sức khỏe và chất lượng dân số đối với các DTTS rất ít người đều được quan tâm. Tuy nhiên, do kinh tế phát triển không đồng đều, các dịch vụ xã hội cơ bản còn hạn chế, nhiều tập quán lạc hậu (tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống…) vẫn còn tồn tại, nên công tác dân số ở vùng đồng bào các DTTS rất ít người gặp rất nhiều trở ngại. 

 Hiện, công tác dân số đã được chuyển trọng tâm từ KHHGĐ sang dân số và phát triển, thực hiện theo Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới. Điều này cũng đồng nghĩa, công tác dân số ở vùng đồng bào DTTS rất ít người cũng phải được thực hiện toàn diện hơn. 

Bởi vậy, thời gian tới cần tiếp tục có chính sách hỗ trợ vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đồng bào DTTS, người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, người có công với cách mạng, người khuyết tật để nâng cao chất lượng dân số. Mặt khác, khi xây dựng và triển khai chính sách dân số cần lồng ghép trong các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, dự án phát triển kinh tế - xã hội; lồng ghép yếu tố dân số vào kế hoạch phát triển của từng ngành, từng lĩnh vực.

Tin cùng chuyên mục
Người đàn bà hát ở miền bazan

Người đàn bà hát ở miền bazan

Thể thao - Giải trí - Tiêu Dao - 00:38, 23/01/2020
Mang trong mình chất hoang dã của đại ngàn, và ngọn lửa với âm nhạc của đại ngàn Tây Nguyên, “Người đàn bà hát” đã thổi bùng lên đam mê trong lòng người. Ở nơi ấy, chị vẫn hát bằng nỗi niềm riêng của mình.
Hướng về Ngày hội lớn

Hướng về Ngày hội lớn

Công tác Dân tộc - Hoàng Thanh - 00:26, 23/01/2020
Năm 2020, Đại hội Đại biểu các DTTS toàn quốc lần thứ II sẽ diễn ra trong bối cảnh đất nước có nhiều sự kiện chính trị trọng đại, vùng đồng bào DTTS và miền núi có nhiều khởi sắc. Đây cũng là dịp khẳng định và ghi nhận công lao đóng góp to lớn của đồng bào các DTTS, khơi dậy lòng tự hào dân tộc, phát huy sức mạnh đại đoàn kết trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.
Quyền phát triển các DTTS nhìn từ một Đề án

Quyền phát triển các DTTS nhìn từ một Đề án

Sự kiện - Bình luận - TS. Hoàng Xuân Lương - 00:16, 23/01/2020
Việt Nam là một quốc gia thống nhất gồm nhiều dân tộc. Sự phát triển của từng dân tộc luôn gắn với sự phát triển chung của đất nước, tạo nên sức mạnh của toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Ðảng và Nhà nước ta rất coi trọng việc thực hiện các quyền của đồng bào DTTS. Các quyền này được ghi nhận trong Hiến pháp, được cụ thể hóa trong các bộ luật, luật chuyên ngành và được Nhà nước bảo đảm thực hiện bằng các chính sách.
Công tác dân tộc dưới góc nhìn của chuyên gia quốc tế

Công tác dân tộc dưới góc nhìn của chuyên gia quốc tế

Công tác Dân tộc - Thanh Huyền - 23:57, 22/01/2020
Dưới góc nhìn của các chuyên gia, đối tác quốc tế, công tác dân tộc và thực hiện chính sách dân tộc của Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu rất đáng tự hào. Do đó, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, cùng hợp tác, đồng hành với sự phát triển vùng đồng bào DTTS và miền núi của Việt Nam… là khẳng định của nhiều chuyên gia, đối tác phát triển.
Đảng ủy cơ quan Ủy ban Dân tộc: Đoàn kết, phát huy dân chủ, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao

Đảng ủy cơ quan Ủy ban Dân tộc: Đoàn kết, phát huy dân chủ, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao

Công tác Dân tộc - Minh Thu - 23:49, 22/01/2020
Năm 2019 đã khép lại với những thành tựu nổi bật của lĩnh vực công tác dân tộc, thực hiện chính sách dân tộc, trong đó có những sự kiện mang dấu ấn lịch sử. Để đạt được những thành tựu đó, Đảng ủy cơ quan Ủy ban Dân tộc đã chủ động phối hợp cùng Ban Cán sự Đảng trong lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao.
Bứt phá để về đích

Bứt phá để về đích

Kinh tế - Khánh Thư - 23:32, 22/01/2020
Năm 2020 là năm bản lề quan trọng, là năm cuối thực hiện kế hoạch giai đoạn 2016 - 2020 và chiến lược 10 năm giai đoạn 2010 - 2020. Những thành tựu trong những năm vừa qua là động lực để đưa con tàu kinh tế nước ta bứt phá để về đích.
Tư tưởng lớn trong một bức thư

Tư tưởng lớn trong một bức thư

Sự kiện - Bình luận - Phương Hạ - 23:13, 22/01/2020
Bức thư của Bác Hồ gửi Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam tại Pleiku ngày 19/4/1946 thể hiện tư tưởng lớn của Người về đại đoàn kết toàn dân tộc. Gần 74 năm, nội dung bức thư này vẫn còn nguyên giá trị.
Bài phát biểu chúc Tết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng

Bài phát biểu chúc Tết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng

Thời sự - PV - 17:13, 22/01/2020
Báo Dân tộc và Phát triển trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu chúc Tết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại cuộc gặp mặt, chúc Tết các đồng chí lão thành cách mạng, lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam... sáng 22/1 (tức ngày 28 Tết Kỷ Hợi 2020).
Ký ức chợ phiên

Ký ức chợ phiên

Phóng sự - Ký sự - Phùng Hải Yến - 15:37, 22/01/2020
Với mỗi con người sinh ra và lớn lên ở miền núi, những phiên chợ vùng cao in sâu nhiều kỷ niệm. Để mai đây, cho dù bôn ba khắp nẻo, từng trải nghiệm mua sắm tại các siêu thị khổng lồ, ngập tràn hàng hóa, thì hình ảnh chợ phiên mộc mạc quê nhà vẫn không thể phai mờ.
Say đắm điệu Sli

Say đắm điệu Sli

Sắc màu 54 - Thúy Hồng - 15:25, 22/01/2020
Sli (hay còn gọi là hát sloong hao) là một trong những làn điệu dân ca đặc sắc của đồng bào Nùng ở Bắc Giang. Bên chén rượu Xuân hay trong ngày lễ hội, trong lễ cưới, … những câu Sli ngọt ngào, tình tứ luôn được cất lên, hòa quyện với thanh âm của núi rừng khiến cho người nghe say đắm.