Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Lồng ghép giới trong hỗ trợ phát triển sản xuất: Nhiều rào cản cần tháo gỡ

Sỹ Hào - 10:06, 13/03/2020

Lồng ghép giới theo nguyên tắc “ưu tiên phụ nữ” được thể hiện xuyên suốt trong các văn bản liên quan của Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) giảm nghèo bền vững. Nhưng trên thực tế, đây vẫn là một rào cản trong quá trình thực hiện, vừa hạn chế mức thụ hưởng của phụ nữ, đồng thời kéo giảm hiệu quả của chính sách giảm nghèo.

Sinh kế chính của phụ nữ DTTS vẫn là sản xuất nông nghiệp. (Ảnh minh họa)
Sinh kế chính của phụ nữ DTTS vẫn là sản xuất nông nghiệp. (Ảnh minh họa)

Mờ nhạt trong tham gia đầu tư cơ sở hạ tầng

Giai đoạn 2016 - 2020, khi thực hiện các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng (CSHT) cấp thôn/bản, một trong những yêu cầu được đặt ra hàng đầu, là phải có sự tham gia thực hiện của cộng đồng. Trong đó, có sự ưu tiên đối với phụ nữ, như: Ưu tiên các công trình có nhiều phụ nữ là đối tượng hưởng lợi; ưu tiên phụ nữ tham gia hoạt động được trả công…

Nhưng trên thực tế, vai trò của phụ nữ khi tham gia vào quá trình xây dựng CSHT còn mờ nhạt. Một phần nguyên nhân là do những quy định chung chung trong các văn bản hướng dẫn thực hiện dự án.

Cụ thể, về khâu lập kế hoạch một dự án CSHT, theo Thông tư số 01/2017/TT-BKHĐT ngày 14/12/2017 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư về hướng dẫn quy trình lập kế hoạch đầu tư cấp xã thực hiện các Chương trình MTQG, thì chỉ có đại diện của các thôn được mời tham gia góp ý cho dự thảo kế hoạch của xã. Do đó, người dân, trong đó có phụ nữ, không có nhiều cơ hội góp ý.

Còn khi thi công, Nghị định số 161/2016/NĐ-CP, ngày 2/12/2016 của Chính phủ quy định, đối với công trình CSHT cấp thôn, chính quyền địa phương chỉ giao tổ, nhóm thợ thực hiện khi cộng đồng dân cư, tổ chức đoàn thể không đăng ký thực hiện gói thầu, hoặc không đáp ứng yêu cầu. Nhưng vì chung chung như vậy, nên không thể hiện được sự ưu tiên đối với phụ nữ được tham gia thi công để có thu nhập.

Nguyên nhân là, quan niệm phổ biến trong việc tham gia làm công tại các công trình CSHT là công việc “nặng nhọc” hay đòi hỏi về mặt “kỹ thuật”, vì vậy “không thích hợp” với phụ nữ. Nhưng khảo sát của Care Việt Nam (tổ chức nhân đạo hàng đầu chống đói nghèo toàn cầu và cứu trợ khẩn cấp) đối với đại diện 200 hộ gia đình DTTS (65% là nữ) tại 24 thôn/bản thuộc 8 xã, 4 huyện của 4 tỉnh (Lào Cai, Bắc Kạn, Ninh Thuận, Trà Vinh) mới đây cho thấy, đa số phụ nữ đều không đồng tình với quan niệm này.

Chưa rõ ưu tiên giới trong sản xuất

Đối với nội dung hỗ trợ phát triển sản xuất, nhân rộng mô hình giảm nghèo bền vững thuộc Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững giai đoạn 2016 - 2020, theo quy định, các hoạt động này được hỗ trợ cho các tổ nhóm; không tập trung vào từng hộ hay từng cá nhân riêng lẻ, đồng nghĩa không phân tách rõ ràng về giới.

Tuy nhiên, Thông tư số 18/2017/TT-BNNPTNT của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hướng dẫn thực hiện nội dung này lại ban hành muộn (ban hành ngày 9/10/2017). Vì thế, trong hơn 2 năm đầu của giai đoạn 2016 - 2020, các hoạt động hỗ trợ phát triển sản xuất, nhân rộng mô hình giảm nghèo bền vững vẫn triển khai theo cơ chế “ưu tiên phụ nữ” của giai đoạn 2012 - 2015.

Một trong những nguyên nhân quan trọng nhất, là do phụ nữ DTTS luôn yếu thế trong tìm kiếm việc làm; một phần do gánh nặng việc nhà, đôi khi thêm rào cản về khả năng sử dụng tiếng phổ thông và những định kiến xã hội khác nên rất khó tìm việc ngoài địa bàn cư trú. Do đó, sản xuất nông nghiệp cấp hộ gia đình là lựa chọn sinh kế chính của phụ nữ DTTS. Hơn nữa, đại đa số các mô hình sinh kế mà các địa phương miền núi triển khai lâu nay đều xoay quanh cây/con, góp phần “đóng đinh” sinh kế của phụ nữ DTTS vào sự lựa chọn duy nhất này.

Điều này lý giải phần nào vì sao phụ nữ đóng vai trò chính trong việc tham gia các mô hình hỗ trợ sinh kế, phát triển sản xuất nhưng sự tham gia có phần thụ động, chưa phát huy được sự nỗ lực vươn lên, vận dụng hiệu quả nguồn lực hỗ trợ của chính sách.

Tin cùng chuyên mục
Vùng DTTS và miền núi sau 10 năm xây dựng NTM: Vẫn cần thêm nguồn lực lớn

Vùng DTTS và miền núi sau 10 năm xây dựng NTM: Vẫn cần thêm nguồn lực lớn

Trong số báo 1622, ra ngày 15/5/2020, Báo Dân tộc và Phát triển đã phản ánh những kết quả nổi bật sau 10 năm xây dựng nông thôn mới (NTM) của các địa phương vùng DTTS và miền núi. Nhưng để hoàn thiện, từ đó nâng cao các tiêu chí NTM thì các địa phương vùng DTTS và miền núi vẫn cần thêm nguồn lực lớn.
Tin nổi bật trang chủ
Vi phạm tại công trình xây dựng 35 Hàng Bè (Hà Nội): Xử lỗi nhẹ để che lỗi nặng?

Vi phạm tại công trình xây dựng 35 Hàng Bè (Hà Nội): Xử lỗi nhẹ để che lỗi nặng?

Pháp luật - Tổ phóng viên điều tra - 21:27, 25/05/2020
Báo Dân tộc và Phát triển số 40, ra ngày 19/5/2020, có đăng tải bài viết: “Công trình xây dựng 35 Hàng Bè (Hà Nội): Lộ thông tin xây dựng sai so với giấy phép được cấp”. Mở rộng điều tra, phóng viên ghi nhận, xung quanh công trình này còn có dấu hiệu cơ quan chức năng che dấu vi phạm của chủ đầu tư và đơn vị thi công.
Tăng cường tuyên truyền phòng, chống thiên tai: Nâng cao nhận thức và hành động

Tăng cường tuyên truyền phòng, chống thiên tai: Nâng cao nhận thức và hành động

Môi trường sống - Hoàng Thanh - 17:10, 25/05/2020
Từ nay đến cuối năm, thời tiết tiếp tục diễn biến bất thường, nhiều hiện tượng thiên tại cực đoan sẽ xuất hiện. Để phòng, chống thiên tai (PCTT), việc đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức và hành động cho mọi tầng lớp Nhân dân phải được quan tâm thực hiện.
Kinh tế tập thể ở Phú Yên: Ứng dụng KH-KT để phát triển bền vững

Kinh tế tập thể ở Phú Yên: Ứng dụng KH-KT để phát triển bền vững

Khoa học - Công nghệ - Thành Nhân - 16:33, 25/05/2020
Những năm gần đây, khu vực kinh tế tập thể (KTTT) ở vùng miền núi tỉnh Phú Yên có nhiều thay đổi đáng ghi nhận. Việc kiện toàn khu vực KTTT của tỉnh Phú Yên không chỉ giải quyết nguy cơ “trắng” hợp tác xã (HTX) ở miền núi mà đang tạo cơ hội thay đổi phù hợp với chủ trương phát triển tổng thể kinh tế - xã hội (KT-XH) vùng đồng bào DTTS và miền núi của Chính phủ trong thời gian tới.
Những bài thuốc trị gan nhiễm mỡ

Những bài thuốc trị gan nhiễm mỡ

Vườn thuốc quanh ta - BTK - 16:30, 25/05/2020
Không cần đến thuốc tân dược hay bệnh viện, bạn vẫn có thể đẩy lùi bệnh nhờ những bài thuốc Nam trị gan nhiễm mỡ tại nhà từ những thảo dược gần gũi.
Bảo hộ công dân về nước: Chủ trương nhân văn của Việt Nam

Bảo hộ công dân về nước: Chủ trương nhân văn của Việt Nam

Dân tộc hội nhập - Thanh Huyền - 16:29, 25/05/2020
Trong những ngày qua, đặc biệt là trong mùa dịch Covid-19, với chủ trương nhân văn, quyết tâm “không để ai bị bỏ lại phía sau”, công tác bảo hộ công dân của Việt Nam trở thành điểm nhấn trong nỗ lực phòng, chống dịch của Chính phủ, đưa Việt Nam thành một điểm sáng trong dư luận quốc tế.
Chủ động phòng, chống dịch bệnh mùa hè

Chủ động phòng, chống dịch bệnh mùa hè

Sức khỏe - Hoàng Quý - 16:27, 25/05/2020
Vào thời điểm giao mùa, đặc biệt là những ngày nắng nóng là thời điểm rất dễ phát sinh các bệnh dịch trên người như: Rubela, thủy đậu, sốt phát ban, sốt rét, sởi… Vì thế, các địa phương trên cả nước đã chủ động, tích cực tuyên truyền đến người dân nâng cao ý thức phòng bệnh, phát hiện sớm và điều trị kịp thời, không để xảy ra tình trạng dịch bệnh lây lan trên diện rộng.
Bấp bênh sự học ở huyện nghèo Đăk G’long

Bấp bênh sự học ở huyện nghèo Đăk G’long

Giáo dục - Lê Hường - 16:19, 25/05/2020
Sống ở vùng sâu, đời sống khó khăn, phong tục tập quán lạc hậu,... khiến cho sự học của hàng trăm học sinh ở huyện Đăk G’long (Đăk Nông) rất bấp bênh. Mặc dù chính quyền, thầy cô đã nỗ lực đến tận thôn buôn, vào từng nhà vận động và nghĩ ra nhiều cách để giữ chân học trò, song hành trình tìm con chữ của trẻ em nghèo nơi đây vẫn còn gian nan.
Tây Nam Bộ: Hỗ trợ doanh nghiệp để giữ chân người lao động

Tây Nam Bộ: Hỗ trợ doanh nghiệp để giữ chân người lao động

Kinh tế - Song Vy - 16:14, 25/05/2020
Để phục hồi sản xuất, chính sách cho vay tái cấp vốn, lãi suất 0% để hỗ trợ doanh nghiệp (DN) trả lương cho người lao động (NLĐ) sẽ được triển khai. Ðây là sự đồng hành của Chính phủ đối với DN và NLĐ bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch Covid-19.
Tình yêu dành cho sình ca

Tình yêu dành cho sình ca

Sắc màu 54 - Hồng Minh - 16:13, 25/05/2020
Không phải “con nhà nòi”, cũng chẳng phải nghệ nhân, nhưng bà Lê Thị Kim, người Cao Lan ở xã Kim Phú, TP. Tuyên Quang (Tuyên Quang) có một tình yêu đặc biệt với những làn điệu sình ca của dân tộc mình.
Kích cầu tiêu dùng nội địa: Bài toán phục hồi kinh tế sau dịch Covid-19

Kích cầu tiêu dùng nội địa: Bài toán phục hồi kinh tế sau dịch Covid-19

Kinh tế - Thúy Hồng - 16:05, 25/05/2020
Đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế Việt Nam. Trong bối cảnh khó khăn này, Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan chức năng nhanh chóng đề ra các nhiệm vụ, giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, phục hồi kinh tế sau dịch Covid-19. Trong nhóm giải pháp đó, kích cầu tiêu dùng nội địa là một trong những giải pháp quan trọng.