Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Bài toán an cư cho đồng bào DTTS

PV - 10:35, 18/09/2019

Mặc dù còn nhiều diện tích đất chưa sử dụng, hoặc đã giao sử dụng không hiệu quả, nhưng một số địa phương vẫn không thể thực hiện được việc hỗ trợ đất ở, đất sản xuất (ĐSX) cho đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) với lý do quỹ đất không còn.

Bài 3: Nghịch lý thiếu- thừa đất sản xuất

“Đẽo chân cho vừa giày”?

Trong hai kỳ báo trước, Báo Dân tộc và Phát triển đã lý giải nhiều nguyên nhân khiến tình trạng thiếu ĐSX ngày càng gia tăng ở vùng DTTS và miền núi. Đó là do ảnh hưởng của thiên tai; là tình trạng mua bán, chuyển nhượng đất chính sách tràn lan; do thu hồi đất triển khai những dự án không hiệu quả…

Đây cũng là những nguyên nhân khiến nhiều địa phương không còn quỹ đất, nên kết quả hỗ trợ ĐSX ngày càng “teo” lại. Như Đăk Lăk, từ năm 2004 đến 2012, thực hiện Quyết định 134/2004/QĐ-TTg, toàn tỉnh đã cấp ĐSX cho 3.754 hộ trong tổng số 8.213 hộ thiếu ĐSX. Đến giai đoạn 2013-2015, thực hiện Quyết định 755/QĐ-TTg, toàn tỉnh có 9.142 hộ có nhu cầu hỗ trợ ĐSX, nhưng chỉ hỗ trợ được 1.051 hộ.

Hỗ trợ ĐSX là giải pháp then chốt giúp đồng bào DTTS ổn định đời sống, tạo nền tảng để thoát nghèo bền vững. (Ảnh minh họa) Hỗ trợ ĐSX là giải pháp then chốt giúp đồng bào DTTS ổn định đời sống, tạo nền tảng để thoát nghèo bền vững.
(Ảnh minh họa)

Quan trọng hơn, vì quỹ đất không còn, khi phê duyệt các đề án hỗ trợ đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS, nhiều địa phương phải điều chỉnh nội dung hỗ trợ theo hướng giảm hỗ trợ ĐSX, tăng hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề.

Như Gia Lai, thực hiện Quyết định 755/QĐ-TTg, ngày 5/5/2015, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 262/QĐ-UBND phê duyệt đề án hỗ trợ đất ở, ĐSX trên địa bàn tỉnh. Theo đó, tổng số hộ được hỗ trợ ĐSX là 1.338 hộ; hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề là 3.654 hộ. Nhưng đến ngày 5/10/2016, tỉnh lại có Quyết định số 729/QĐ-UBND điều chỉnh, bổ sung một số nội dung Quyết định số 262/QĐ-UBND. Trong đó, giảm hỗ trợ ĐSX từ 1.338 hộ xuống còn 413 hộ; tăng hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề từ 3.654 hộ lên 4.465 hộ. Thực hiện Quyết định 755/QĐ-TTg, Gia Lai cũng chỉ hỗ trợ ĐSX cho 370/413 hộ.

Giai đoạn 2016-2020, triển khai Quyết định 2085/QĐ-TTg, UBND tỉnh Gia Lai đã có Quyết định 702/QĐ-UBND, ngày 19/9/2017 phê duyệt đề án thực hiện. Theo đề án, toàn tỉnh chỉ có 231 hộ được hỗ trợ ĐSX, trong khi có 6.047 hộ được hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề.

Trong khi đó, theo số liệu của Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) đưa ra tại Hội nghị “Giải pháp ổn định dân di cư tự do trên địa bàn cả nước và quản lý, sử dụng đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường tại Tây Nguyên” (tổ chức ngày 9/12/2018), toàn tỉnh Gia Lai vẫn còn 12.986 hộ thiếu ĐSX.

Vậy tại sao khi xây dựng đề án triển khai Quyết định 2085/QĐ-TTg, Gia Lai chỉ hỗ trợ ĐSX cho 231 hộ, thấp hơn hàng chục lần so với tổng số hộ đang có nhu cầu? Phải chăng, vì quỹ đất không còn, hơn nữa lo nguồn vốn thực hiện không đủ, nên Gia Lai đã “đẽo chân cho vừa giày”, giảm số lượng hỗ trợ ĐSX xuống hết mức có thể?.

Đất rộng vẫn… thiếu đất!

Thực hiện hỗ trợ đất ở, ĐSX theo Quyết định 2085/QĐ-TTg, không chỉ Gia Lai mà ở những địa phương khác, số hộ được hỗ trợ ĐSX cũng giảm sâu. Ở Đăk Lăk, theo thống kê của Bộ TN&MT, toàn tỉnh có khoảng 19.198 hộ thiếu ĐSX, nhưng trong đề án của tỉnh (theo Quyết định 2652/QĐ-UBND ngày 25/9/2017 của UBND tỉnh) cũng chỉ xác định hỗ trợ đất cho 9.878 hộ...

Không còn quỹ đất là một trong những lý do chính để các địa phương giảm số lượng hỗ trợ ĐSX khi xây dựng đề án triển khai Quyết định 2085/QĐ-TTg. Nhưng thực tế, ở nhiều địa bàn vẫn “tồn dư” diện tích đất đủ giải quyết tình trạng thiếu đất ở, ĐSX cho đồng bào đang có nhu cầu.

Ở Tây Nguyên, số liệu của Bộ TN&MT cho thấy, toàn vùng vẫn còn 935.000ha hiện do các công ty nông lâm trường quản lý, nhưng lại đang vượt quá khả năng quản lý, sử dụng. Đặc biệt, bình quân một lao động ở một nông-lâm trường đang quản lý, sử dụng rất nhiều diện tích đất. Như Công ty TNHH MTV Lâm trường Đăk Tô (Kon Tum), một lao động đang quản lý 1.123ha; Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Hà (Kon Tum) là 5.687ha/lao động; Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đạ Tẻh (Lâm Đồng) là 653ha/lao động...

Quỹ đất không chỉ đang “tồn” ở các nông lâm trường mà ở một số địa phương vẫn còn “dư” nhiều diện tích đất chưa sử dụng. Như xã Krông Na (huyện Buôn Đôn, tỉnh Đăk Lăk) có 107.899ha đất nông, lâm nghiệp, nhưng hiện mới chỉ có khoảng 2.000ha đất được sử dụng để sản xuất. Ngoài ra, xã vẫn còn 729,78ha đất chưa sử dụng. Đó là chưa kể, dân số toàn xã chỉ có 1.475 hộ, với 5.326 nhân khẩu. Vị chi, mật độ dân số bình quân ở xã Krông Na chỉ khoảng 4,8 người/km2. Đất rộng, người thưa nhưng ở Krông Na vẫn còn rất nhiều hộ thiếu ĐSX. Chỉ riêng ở thôn Thống Nhất, cách trung tâm xã chưa đầy 1km, cả thôn có 145 hộ thì tất cả đều thiếu ĐSX.

Quỹ đất không phải là thiếu, nhưng khi triển khai chính sách hỗ trợ ĐSX, nhiều địa phương đều “kêu” không còn quỹ đất để chuyển sang hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề. Như xã Krông Na, từ nhiều năm nay, nguồn vốn hỗ trợ các hộ thiếu ĐSX đều được “dồn” sang hỗ trợ chăn nuôi bò. Năm 2018, xã hỗ trợ được 23 hộ với 23 con bò; trong năm 2019, Krông Na cũng hỗ trợ 20 con bò cho 20 hộ nghèo thiếu ĐSX trong xã.

Chắc chắn, hiệu quả của việc hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề không thể bằng giải pháp hỗ trợ ĐSX. Bởi để thoát nghèo, vươn lên từ chuyển đổi ngành nghề thì cần rất nhiều điều kiện đi kèm. Báo Dân tộc và Phát triển sẽ phản ánh nội dung này trong số báo tiếp theo.

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Cải thiện chất lượng dân số: Cần tập trung giải quyết bài toán kinh tế

Cải thiện chất lượng dân số: Cần tập trung giải quyết bài toán kinh tế

Chính sách khuyến khích nam, nữ kết hôn trước 30 tuổi và sinh con thứ 2 trước 35 tuổi đang được dư luận quan tâm. Mục tiêu của chính sách là nhằm nâng cao chất lượng dân số trong bối cảnh già hóa dân số đang diễn ra nhanh. Nhưng để đạt được mục tiêu này, thì việc giải quyết bài toán kinh tế cho thanh niên phải được quan tâm hàng đầu.
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Đỗ Văn Chiến làm việc với Đại sứ Ai Len

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Đỗ Văn Chiến làm việc với Đại sứ Ai Len

Ngày 4/6/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã chủ trì buổi là việc với ông John McCullagh - Đại sứ Ai Len tại Việt Nam. Cùng dự có đại diện Lãnh đạo Vụ Hợp tác quốc tế, Vụ Kế hoạch - Tài chính, Văn phòng Điều phối Chương trình 135 cùng các cố vấn cấp cao về phát triển bền vững, tài chính, Đại sứ Ai Len tại Việt Nam.
Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) thành công tốt đẹp

Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) thành công tốt đẹp

Tin tức - Kim Thoa - Minh Thu - 15:17, 04/06/2020
Từ ngày 2 - 4/6/2020, Đảng bộ huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng đã tổ chức Đại hội lần thứ XX, nhiệm kỳ 2020 – 2025 với phương châm “Đoàn kết - dân chủ - đổi mới - phát triển”. Đây là Đảng bộ được tỉnh Cao Bằng chọn tổ chức Đại hội điểm và thí điểm bầu trực tiếp Bí thư Huyện ủy.
Dai dẳng tảo hôn ở xã nghèo Quảng Hòa

Dai dẳng tảo hôn ở xã nghèo Quảng Hòa

Dân tộc - Miền núi - Lê Hường - 10:05, 04/06/2020
Lấy chồng khi tuổi vị thành niên, ngoài 30 tuổi, nhiều phụ nữ đã sinh 5 - 6 người con, thậm chí lên chức ông bà. Không ít em học sinh bỏ học giữa chừng để lấy chồng, cưới vợ… Đó là câu chuyện buồn dai dẳng về tình trạng tảo hôn diễn ra suốt bao nhiêu năm qua ở xã Quảng Hòa, huyện Đăk G’long (Đăk Nông).
Quận Ba Đình tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm Thủ đô

Quận Ba Đình tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm Thủ đô

Thời sự - Hoài Dương - 19:46, 03/06/2020
Sáng ngày 3/6, Đại hội Đảng bộ quận Ba Đình lần thứ XXVI, nhiệm kỳ 2020-2025 chính thức khai mạc. Đây là Đảng bộ được Thành ủy Hà Nội lựa chọn, chỉ đạo tổ chức đại hội điểm. Dự và chỉ đạo Đại hội có ủy viên Bộ chính trị, Bí thư Thành ủy Vương Đình Huệ; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Ngô Thị Thanh Hằng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung. Đại hội vinh dự được nhận lẵng hoa chúc mừng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng.
Nậm Nhùn (Lai Châu): Ấm lòng từ gói hỗ trợ 62.000 tỷ đồng

Nậm Nhùn (Lai Châu): Ấm lòng từ gói hỗ trợ 62.000 tỷ đồng

Đời sống - Xã hội - Hoài Dương - 16:12, 03/06/2020
Đến huyện Nậm Nhùn (Lai Châu) vào thời điểm người dân nhận được khoản hỗ trợ từ gói an sinh xã hội 62.000 tỷ đồng theo Nghị quyết số 42/NQ-CP của Chính phủ về các biện pháp hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, chúng tôi cảm nhận rõ sự vui mừng, phấn khởi của đồng bào DTTS nơi đây trước sự quan tâm của Đảng, Nhà nước.
Xã đạt chuẩn NTM nâng cao phải có sản phẩm OCOP

Xã đạt chuẩn NTM nâng cao phải có sản phẩm OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Khánh Thư - 16:01, 03/06/2020
Giai đoạn 2021 - 2025, một trong những tiêu chí quan trọng để xã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM) nâng cao là phải có sản phẩm được xếp hạng trong Chương trình “Mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP).
Khánh Hòa: Đồng khô, người khát...

Khánh Hòa: Đồng khô, người khát...

Phóng sự - Ký sự - Thành Nhân - 14:07, 03/06/2020
Sông, hồ khô kiệt nguồn nước, đa phần diện tích đất sản xuất nông nghiệp phải bỏ vụ, hàng chục ngàn hộ dân thiếu đói, khan hiếm nước sinh hoạt… là bức tranh hiện thực đang diễn ra ở nhiều địa phương thuộc tỉnh Khánh Hòa, trước hạn hán gay gắt những ngày tháng qua.
Quảng Ninh: Giảm phí thăm quan để khởi động lại du lịch

Quảng Ninh: Giảm phí thăm quan để khởi động lại du lịch

Sắc màu 54 - PV - 12:14, 03/06/2020
Quảng Ninh là địa phương có tiềm năng du lịch lớn, với nguồn tài nguyên du lịch biển, rừng, tâm linh, cùng nhiều khu vui chơi giải trí được đầu tư… Bằng các hình thức liên kết, giảm giá dịch vụ nhưng không giảm chất lượng, ngành Du lịch tỉnh Quảng Ninh đã tái khởi động và đã có nhiều chuyển biến tích cực.
Nhìn lại 2 năm cải cách chính sách BHXH: Ấn tượng và đột phá

Nhìn lại 2 năm cải cách chính sách BHXH: Ấn tượng và đột phá

Kinh tế - Hồng Phúc - 11:01, 03/06/2020
Tính đến hết ngày 31/12/2019, số người tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH) đạt 15,774 triệu người, chiếm 32,3% so với lực lượng lao động trong độ tuổi lao động, trong đó, số người tham gia BHXH bắt buộc đạt 15,2 triệu người, số người tham gia BHXH tự nguyện đạt gần 574.000 người.
Quản lý lao động giúp việc gia đình Cơ chế nào bảo đảm thực thi?

Quản lý lao động giúp việc gia đình Cơ chế nào bảo đảm thực thi?

Đời sống - Xã hội - Sỹ Hào - 10:47, 03/06/2020
Lao động giúp việc gia đình (GVGĐ) đã được công nhận là nghề chuyên nghiệp và có chính sách bảo hộ, nên người lao động (NLĐ) có quyền lợi và nghĩa vụ tương tự như các nghề khác. Nhưng đây mới chỉ là lý thuyết, còn trên thực tế, chính sách bảo hộ lao động GVGĐ rất khó thực thi.
Hòa An (Cao Bằng): Đón thời cơ, tạo đột phá

Hòa An (Cao Bằng): Đón thời cơ, tạo đột phá

Sự kiện - Bình luận - Minh Thu - 10:26, 03/06/2020
Những ngày này, không khí náo nức chào đón Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) lần thứ XX, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đang diễn ra sôi nổi trên khắp các bản làng. 4 xã đã về đích nông thôn mới (NTM), kinh tế - xã hội (KT-XH) của huyện có bước phát triển, bản sắc văn hóa được bảo tồn và phát huy… là động lực để huyện Hòa An bước vào nhiệm kỳ Đại hội mới với niềm tin mới.