Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Bài toán an cư cho đồng bào DTTS

PV - 15:53, 15/09/2019

Do tác động của thiên tai, số hộ DTTS thiếu đất ở, đất sản xuất đang có chiều hướng gia tăng. Tình trạng này càng trầm trọng hơn, khi việc sử dụng đất được cấp theo diện chính sách ở nhiều địa phương rất lãng phí.

Bài 2: Thiếu đất -  Câu chuyện chưa có hồi kết

Tại Hội nghị “Giải pháp ổn định dân di cư tự do trên địa bàn cả nước và quản lý, sử dụng đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường tại Tây Nguyên” (tổ chức ngày 9/12/2018), Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đã thông tin, toàn khu vực Tây Nguyên có khoảng 52.940 hộ thiếu đất sản xuất (ĐSX). Trong đó, tỉnh Đăk Lăk dẫn đầu với khoảng 19.198 hộ, Gia Lai đứng thứ hai với 12.986 hộ.

Lãng phí sử dụng đất

Số liệu trên thực sự gây “sốc”, bởi vào thời điểm năm 2012, theo Báo cáo số 252/BC-UBTVQH13, ngày 16/10/2012 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XIII về việc thực hiện chính sách, pháp luật về đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS thì Đăk Lăk chỉ có 6.222 hộ thiếu ĐSX; Gia Lai thậm chí chỉ có 824 hộ. Vậy là, sau 6 năm (2012-2018), số hộ thiếu ĐSX của Đăk Lăk tăng gấp hơn 3 lần, còn Gia Lai tăng gấp gần 16 lần (!?).

Con số “không tưởng” này trên thực tế lại khá hợp lý vì nhiều lý do. Trước hết là do tình trạng chuyển nhượng, mua bán đất được cấp theo diện chính sách diễn ra tràn lan trong vùng đồng bào DTTS ở các tỉnh Tây Nguyên những năm vừa qua.

Nhiều dự án ở miền núi bỏ hoang, trong khi người dân địa phương thiếu đất sản xuất. Nhiều dự án ở miền núi bỏ hoang, trong khi người dân địa phương thiếu đất sản xuất.

Chỉ tính riêng ở TP. Pleiku (Gia Lai), trong tổng số hơn 1.300 hộ được cấp ĐSX thì đã có 747 hộ chuyển nhượng đất; nhiều nhất là ở xã Chư Á, với 555/725 hộ đem bán ĐSX được cấp. Thực trạng này không chỉ làm thất thoát quỹ đất Nhà nước (đất đai tích tụ vào tay một số cá nhân, tổ chức có tiềm lực kinh tế-PV) mà còn làm cho chính sách hỗ trợ ĐSX gần như có điểm khởi đầu mà không có điểm kết thúc.

Ngoài ra, ở một số tỉnh miền núi, chính quyền các cấp đã phê duyệt những dự án có quy mô sử dụng đất rất lớn, nhưng hiệu quả lại không như kỳ vọng. Như tỉnh Gia Lai, từ năm 2008, 50.000ha rừng nghèo đã được tỉnh này cho phép chuyển đổi, giao cho 16 doanh nghiệp trồng cao su. Nhưng sau hơn 10 năm, những kỳ vọng của dự án phá sản, đất dự án bị sử dụng sai mục đích. Đơn cử, 250 ha đất giao cho Công ty Cổ phần Cao su Trung Nguyên (thuộc Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai) được chuyển sang trồng mít, xoài; đất được giao cho Công ty TNHH Tập đoàn Đức Long Gia Lai được cho thuê trồng dưa hấu...

Còn ở Đăk Lăk, năm 2010, UBND tỉnh giao 1.500ha đất ở huyện M'Đrăk cho Công ty TNHH Liên hợp công-nông nghiệp phát triển bền vững Sao Đỏ, với thời hạn 50 năm, để doanh nghiệp thực hiện dự án... nuôi bò! Đó là chưa kể, quy mô của dự án là nuôi 13.000 con bò nhưng hiện chỉ nuôi được… 3.000 con!.

Tăng cường quản lý để tiết kiệm đất

Tình trạng lãng phí trong quản lý, sử dụng đất nêu trên đã nhiều lần được đưa ra thảo luận rất gay gắt trên các diễn đàn. Mới đây nhất, tại Phiên giải trình về việc thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS giai đoạn 2012-2018 (tổ chức ngày 30/8/2019), đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đã “truy” trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền các địa phương trong vấn đề này.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Cương (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Thuận) nêu thực trạng, ở một số nơi, doanh nghiệp xin lập dự án, thu hồi đất của đồng bào để trồng cây công nghiệp, nhưng sau đó lại triển khai trồng khoai, trồng sắn; rồi chính những doanh nghiệp đó lại thuê đồng bào làm công trên đất của mình.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Cương cũng rất trăn trở trước việc chuyển nhượng, mua bán đất đai tràn lan trong vùng đồng bào DTTS, khiến tình trạng thiếu đất ở, ĐSX ngày càng gia tăng. “Luật đã có quy định chặt chẽ để hạn chế mua bán đất đai chính sách cấp cho đồng bào, vậy tại sao tình trạng này vẫn diễn ra nóng bỏng như vậy?”, đại biểu Nguyễn Sỹ Cương nêu.

Cũng tại Phiên giải trình về việc thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS giai đoạn 2012-2018, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho rằng, các địa phương phải triệt để tiết kiệm trong quản lý, sử dụng đất. Việc tiết kiệm này không chỉ ở khâu phê duyệt các dự án sử dụng đất một cách hợp lý mà còn ở việc quản lý chặt chẽ quỹ đất chính sách đã cấp cho đồng bào DTTS.

Việc tiết kiệm đất đai được Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra rõ ràng là vấn đề cấp thiết. Bởi nhiều năm nay, khi thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX thì rất nhiều địa phương “kêu” quỹ đất không còn.

Và vì vậy, để có thể triển khai chính sách, một số địa phương thay vì hỗ trợ ĐSX đã thực hiện hỗ trợ chuyển đổi nghề, dù không trúng nhu cầu, điều kiện của nhiều hộ đồng bào DTTS. Báo Dân tộc và Phát triển sẽ phản ánh nội dung này trong số báo tiếp theo.

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Tiếp cận mới trong phát triển giáo dục dân tộc

Các trường chuyên biệt (dân tộc nội trú, dự bị đại học) là những mô hình giáo dục giữ vai trò quan trọng để tạo nguồn nhân lực cho vùng DTTS và miền núi. Với sự chuyển mình rõ nét của giáo dục dân tộc, các trường chuyên biệt này cũng phải đổi mới để đáp ứng được yêu cầu trong tình hình hiện nay.
Tin nổi bật trang chủ
Ủy ban Dân tộc: Gặp mặt các thầy cô giáo tham dự Chương trình "Chia sẻ cùng thầy, cô"

Ủy ban Dân tộc: Gặp mặt các thầy cô giáo tham dự Chương trình "Chia sẻ cùng thầy, cô"

Ngày 16/11, tại Hà Nội, Ủy ban Dân tộc (UBDT) đã tổ chức gặp mặt 63 thầy giáo, cô giáo đang công tác ở vùng dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi tham dự Chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô”. Dự buổi gặp mặt có ông Đỗ Văn Chiến, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT; bà Hoàng Thị Hạnh, Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT; ông Nguyễn Ngọc Lương, Bí thư Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh; ông Nguyễn Tường Lâm, Trưởng Ban Đoàn kết tập hợp Thanh niên Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh; ông Trịnh Văn Hào, Giám đốc maketing Tập đoàn Thiên Long.
Đại hội Đại biểu các DTTS tỉnh Đồng Nai: Tập trung nguồn lực phát triển bền vững vùng đồng bào DTTS

Đại hội Đại biểu các DTTS tỉnh Đồng Nai: Tập trung nguồn lực phát triển bền vững vùng đồng bào DTTS

Tin tức - PV - 12:43, 16/11/2019
Sáng 15/11, Đại hội Đại biểu các DTTS tỉnh Đồng Nai lần thứ III năm 2019 đã được tổ chức.
Ủy ban Dân tộc: Triển khai nguồn vốn do Chính phủ Ai Len tài trợ cho Chương trình 135

Ủy ban Dân tộc: Triển khai nguồn vốn do Chính phủ Ai Len tài trợ cho Chương trình 135

Thời sự - Thúy Hồng - 22:16, 15/11/2019
Chiều ngày 15/11, tại trụ sở cơ quan, Ủy ban Dân tộc (UBDT) tổ chức cuộc họp với Đại sứ quán Ai Len về kết quả thực hiện nguồn vốn viện trợ Chương trình 135 của Chính phủ Ai Len năm tài khóa 2017 và kế hoạch viện trợ năm tài khóa 2018. Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến và Ngài Đại sứ quán Ai Len tại Việt Nam John McCullagh đồng chủ trì cuộc họp.
Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam - Công ty cổ phần VietNam Rubber Group -Joint Stock Company

Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam - Công ty cổ phần VietNam Rubber Group -Joint Stock Company

Kinh tế - PV - 17:50, 15/11/2019
Địa chỉ giao dịch : 177 Hai Bà Trưng, Phường 6, quận 3, TP. Hồ Chí Minh Điện thoại : 028392252302889325235 ; Fax : 0283932900 Email Urg @ rubbergroupvn.imexdept @ rubbergroup.vn Website : rubbergroup.vn
Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV: Nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác, thu hút đầu tư

Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV: Nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác, thu hút đầu tư

Thời sự - Thanh Huyền - 15:43, 15/11/2019
Tiếp theo chương trình kỳ họp thứ 8, Quốc hội Khóa XIV, ngày 15/11, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Đầu tư (sửa đổi).
“Gỡ khó” để triển khai OCOP

“Gỡ khó” để triển khai OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 15:24, 15/11/2019
Chương trình “Mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP) được triển khai một thời gian nhưng ở một số địa phương miền núi vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong xác định sản phẩm chủ đạo.
TASECO: Chung sức tạo thành công, trách nhiệm với cộng đồng, xã hội

TASECO: Chung sức tạo thành công, trách nhiệm với cộng đồng, xã hội

Kinh tế - Thúy Hồng - 15:06, 15/11/2019
Với gần 15 năm không ngừng đổi mới và phát triển, Công ty Cổ phần Dịch vụ Hàng không Thăng Long (TASECO) đã và đang tiếp tục khẳng định mình với chiến lược phát triển bền vững. Với sứ mệnh không ngừng sáng tạo, đổi mới, phấn đấu tạo ra những sản phẩm và dịch vụ phong phú, chất lượng cao làm hài lòng khách hàng; chia sẻ lợi ích, đồng hành cùng khách hàng, xây dựng Công ty ngày càng phát triển bền vững mang lại lợi ích thiết thực cho tập thể người lao động, làm tốt trách nhiệm với cổ đông, Nhà nước và xã hội.
Lạng Sơn: Khai thác giá trị văn hóa để phát triển du lịch

Lạng Sơn: Khai thác giá trị văn hóa để phát triển du lịch

Sắc màu 54 - Thúy Hồng - 22:29, 14/11/2019
Những năm gần đây, tỉnh Lạng Sơn luôn chú trọng đầu tư phát triển loại hình du lịch sinh thái cộng đồng tại các địa phương có tiềm năng như Hữu Lũng, Bắc Sơn, Bình Gia... Nhiều hộ gia đình đã mạnh dạn chuyển đổi mô hình thuần nông sang làm du lịch cộng đồng nhằm nâng cao đời sống, góp phần phát triển du lịch địa phương.
Xây dựng NTM ở Quảng Ninh: Khai thông vướng mắc, tạo kết quả vượt trội

Xây dựng NTM ở Quảng Ninh: Khai thông vướng mắc, tạo kết quả vượt trội

Kinh tế - Xuân Phú - 22:15, 14/11/2019
Hiện nay, Quảng Ninh đã thực hiện quy hoạch 17 vùng sản xuất hàng hóa nông nghiệp tập trung để phát triển các sản phẩm chủ lực và hình thành chuỗi sản phẩm OCOP để sản xuất hàng hóa nông nghiệp theo hướng tập trung tại các địa phương, khuyến khích thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn…
“Dải thổ cẩm” ở núi rừng Trường Sơn

“Dải thổ cẩm” ở núi rừng Trường Sơn

Phóng sự - Ký sự - Tấn Vịnh - 22:04, 14/11/2019
Thổ cẩm, trang phục là diện mạo của di sản văn hóa tộc người. Dệt vải thổ cẩm là nghề thủ công truyền thống lâu đời và phổ biến của các dân tộc miền núi. Nghề dệt thổ cẩm gắn bó với cuộc sống của đồng bào, là một phần quan trọng của tri thức dân gian, là di sản văn hóa, tài nguyên nhân văn quý giá của các dân tộc thiểu số.
Đăk Lăk: Quả đắng vì chặt, trồng theo phong trào

Đăk Lăk: Quả đắng vì chặt, trồng theo phong trào

Bạn đọc - Thiên Đức - 21:38, 14/11/2019
Thời gian vừa qua, nhiều người dân ở Đăk Lăk đua nhau chặt cà phê để trồng các loại cây ăn quả. Tuy nhiên, do chưa khảo sát kỹ, nên nhiều người bị thiệt hại nặng nề.