Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Bài toán an cư cho đồng bào DTTS

PV - 15:53, 15/09/2019

Do tác động của thiên tai, số hộ DTTS thiếu đất ở, đất sản xuất đang có chiều hướng gia tăng. Tình trạng này càng trầm trọng hơn, khi việc sử dụng đất được cấp theo diện chính sách ở nhiều địa phương rất lãng phí.

Bài 2: Thiếu đất -  Câu chuyện chưa có hồi kết

Tại Hội nghị “Giải pháp ổn định dân di cư tự do trên địa bàn cả nước và quản lý, sử dụng đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường tại Tây Nguyên” (tổ chức ngày 9/12/2018), Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đã thông tin, toàn khu vực Tây Nguyên có khoảng 52.940 hộ thiếu đất sản xuất (ĐSX). Trong đó, tỉnh Đăk Lăk dẫn đầu với khoảng 19.198 hộ, Gia Lai đứng thứ hai với 12.986 hộ.

Lãng phí sử dụng đất

Số liệu trên thực sự gây “sốc”, bởi vào thời điểm năm 2012, theo Báo cáo số 252/BC-UBTVQH13, ngày 16/10/2012 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XIII về việc thực hiện chính sách, pháp luật về đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS thì Đăk Lăk chỉ có 6.222 hộ thiếu ĐSX; Gia Lai thậm chí chỉ có 824 hộ. Vậy là, sau 6 năm (2012-2018), số hộ thiếu ĐSX của Đăk Lăk tăng gấp hơn 3 lần, còn Gia Lai tăng gấp gần 16 lần (!?).

Con số “không tưởng” này trên thực tế lại khá hợp lý vì nhiều lý do. Trước hết là do tình trạng chuyển nhượng, mua bán đất được cấp theo diện chính sách diễn ra tràn lan trong vùng đồng bào DTTS ở các tỉnh Tây Nguyên những năm vừa qua.

Nhiều dự án ở miền núi bỏ hoang, trong khi người dân địa phương thiếu đất sản xuất. Nhiều dự án ở miền núi bỏ hoang, trong khi người dân địa phương thiếu đất sản xuất.

Chỉ tính riêng ở TP. Pleiku (Gia Lai), trong tổng số hơn 1.300 hộ được cấp ĐSX thì đã có 747 hộ chuyển nhượng đất; nhiều nhất là ở xã Chư Á, với 555/725 hộ đem bán ĐSX được cấp. Thực trạng này không chỉ làm thất thoát quỹ đất Nhà nước (đất đai tích tụ vào tay một số cá nhân, tổ chức có tiềm lực kinh tế-PV) mà còn làm cho chính sách hỗ trợ ĐSX gần như có điểm khởi đầu mà không có điểm kết thúc.

Ngoài ra, ở một số tỉnh miền núi, chính quyền các cấp đã phê duyệt những dự án có quy mô sử dụng đất rất lớn, nhưng hiệu quả lại không như kỳ vọng. Như tỉnh Gia Lai, từ năm 2008, 50.000ha rừng nghèo đã được tỉnh này cho phép chuyển đổi, giao cho 16 doanh nghiệp trồng cao su. Nhưng sau hơn 10 năm, những kỳ vọng của dự án phá sản, đất dự án bị sử dụng sai mục đích. Đơn cử, 250 ha đất giao cho Công ty Cổ phần Cao su Trung Nguyên (thuộc Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai) được chuyển sang trồng mít, xoài; đất được giao cho Công ty TNHH Tập đoàn Đức Long Gia Lai được cho thuê trồng dưa hấu...

Còn ở Đăk Lăk, năm 2010, UBND tỉnh giao 1.500ha đất ở huyện M'Đrăk cho Công ty TNHH Liên hợp công-nông nghiệp phát triển bền vững Sao Đỏ, với thời hạn 50 năm, để doanh nghiệp thực hiện dự án... nuôi bò! Đó là chưa kể, quy mô của dự án là nuôi 13.000 con bò nhưng hiện chỉ nuôi được… 3.000 con!.

Tăng cường quản lý để tiết kiệm đất

Tình trạng lãng phí trong quản lý, sử dụng đất nêu trên đã nhiều lần được đưa ra thảo luận rất gay gắt trên các diễn đàn. Mới đây nhất, tại Phiên giải trình về việc thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS giai đoạn 2012-2018 (tổ chức ngày 30/8/2019), đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đã “truy” trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền các địa phương trong vấn đề này.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Cương (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Thuận) nêu thực trạng, ở một số nơi, doanh nghiệp xin lập dự án, thu hồi đất của đồng bào để trồng cây công nghiệp, nhưng sau đó lại triển khai trồng khoai, trồng sắn; rồi chính những doanh nghiệp đó lại thuê đồng bào làm công trên đất của mình.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Cương cũng rất trăn trở trước việc chuyển nhượng, mua bán đất đai tràn lan trong vùng đồng bào DTTS, khiến tình trạng thiếu đất ở, ĐSX ngày càng gia tăng. “Luật đã có quy định chặt chẽ để hạn chế mua bán đất đai chính sách cấp cho đồng bào, vậy tại sao tình trạng này vẫn diễn ra nóng bỏng như vậy?”, đại biểu Nguyễn Sỹ Cương nêu.

Cũng tại Phiên giải trình về việc thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX cho đồng bào DTTS giai đoạn 2012-2018, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho rằng, các địa phương phải triệt để tiết kiệm trong quản lý, sử dụng đất. Việc tiết kiệm này không chỉ ở khâu phê duyệt các dự án sử dụng đất một cách hợp lý mà còn ở việc quản lý chặt chẽ quỹ đất chính sách đã cấp cho đồng bào DTTS.

Việc tiết kiệm đất đai được Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra rõ ràng là vấn đề cấp thiết. Bởi nhiều năm nay, khi thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở, ĐSX thì rất nhiều địa phương “kêu” quỹ đất không còn.

Và vì vậy, để có thể triển khai chính sách, một số địa phương thay vì hỗ trợ ĐSX đã thực hiện hỗ trợ chuyển đổi nghề, dù không trúng nhu cầu, điều kiện của nhiều hộ đồng bào DTTS. Báo Dân tộc và Phát triển sẽ phản ánh nội dung này trong số báo tiếp theo.

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Cải thiện chất lượng dân số: Cần tập trung giải quyết bài toán kinh tế

Cải thiện chất lượng dân số: Cần tập trung giải quyết bài toán kinh tế

Chính sách khuyến khích nam, nữ kết hôn trước 30 tuổi và sinh con thứ 2 trước 35 tuổi đang được dư luận quan tâm. Mục tiêu của chính sách là nhằm nâng cao chất lượng dân số trong bối cảnh già hóa dân số đang diễn ra nhanh. Nhưng để đạt được mục tiêu này, thì việc giải quyết bài toán kinh tế cho thanh niên phải được quan tâm hàng đầu.
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Đỗ Văn Chiến làm việc với Đại sứ Ai Len

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Đỗ Văn Chiến làm việc với Đại sứ Ai Len

Ngày 4/6/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã chủ trì buổi là việc với ông John McCullagh - Đại sứ Ai Len tại Việt Nam. Cùng dự có đại diện Lãnh đạo Vụ Hợp tác quốc tế, Vụ Kế hoạch - Tài chính, Văn phòng Điều phối Chương trình 135 cùng các cố vấn cấp cao về phát triển bền vững, tài chính, Đại sứ Ai Len tại Việt Nam.
Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) thành công tốt đẹp

Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) thành công tốt đẹp

Tin tức - Kim Thoa - Minh Thu - 15:17, 04/06/2020
Từ ngày 2 - 4/6/2020, Đảng bộ huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng đã tổ chức Đại hội lần thứ XX, nhiệm kỳ 2020 – 2025 với phương châm “Đoàn kết - dân chủ - đổi mới - phát triển”. Đây là Đảng bộ được tỉnh Cao Bằng chọn tổ chức Đại hội điểm và thí điểm bầu trực tiếp Bí thư Huyện ủy.
Dai dẳng tảo hôn ở xã nghèo Quảng Hòa

Dai dẳng tảo hôn ở xã nghèo Quảng Hòa

Dân tộc - Miền núi - Lê Hường - 10:05, 04/06/2020
Lấy chồng khi tuổi vị thành niên, ngoài 30 tuổi, nhiều phụ nữ đã sinh 5 - 6 người con, thậm chí lên chức ông bà. Không ít em học sinh bỏ học giữa chừng để lấy chồng, cưới vợ… Đó là câu chuyện buồn dai dẳng về tình trạng tảo hôn diễn ra suốt bao nhiêu năm qua ở xã Quảng Hòa, huyện Đăk G’long (Đăk Nông).
Quận Ba Đình tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm Thủ đô

Quận Ba Đình tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm Thủ đô

Thời sự - Hoài Dương - 19:46, 03/06/2020
Sáng ngày 3/6, Đại hội Đảng bộ quận Ba Đình lần thứ XXVI, nhiệm kỳ 2020-2025 chính thức khai mạc. Đây là Đảng bộ được Thành ủy Hà Nội lựa chọn, chỉ đạo tổ chức đại hội điểm. Dự và chỉ đạo Đại hội có ủy viên Bộ chính trị, Bí thư Thành ủy Vương Đình Huệ; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Ngô Thị Thanh Hằng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung. Đại hội vinh dự được nhận lẵng hoa chúc mừng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng.
Nậm Nhùn (Lai Châu): Ấm lòng từ gói hỗ trợ 62.000 tỷ đồng

Nậm Nhùn (Lai Châu): Ấm lòng từ gói hỗ trợ 62.000 tỷ đồng

Đời sống - Xã hội - Hoài Dương - 16:12, 03/06/2020
Đến huyện Nậm Nhùn (Lai Châu) vào thời điểm người dân nhận được khoản hỗ trợ từ gói an sinh xã hội 62.000 tỷ đồng theo Nghị quyết số 42/NQ-CP của Chính phủ về các biện pháp hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, chúng tôi cảm nhận rõ sự vui mừng, phấn khởi của đồng bào DTTS nơi đây trước sự quan tâm của Đảng, Nhà nước.
Xã đạt chuẩn NTM nâng cao phải có sản phẩm OCOP

Xã đạt chuẩn NTM nâng cao phải có sản phẩm OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Khánh Thư - 16:01, 03/06/2020
Giai đoạn 2021 - 2025, một trong những tiêu chí quan trọng để xã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM) nâng cao là phải có sản phẩm được xếp hạng trong Chương trình “Mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP).
Khánh Hòa: Đồng khô, người khát...

Khánh Hòa: Đồng khô, người khát...

Phóng sự - Ký sự - Thành Nhân - 14:07, 03/06/2020
Sông, hồ khô kiệt nguồn nước, đa phần diện tích đất sản xuất nông nghiệp phải bỏ vụ, hàng chục ngàn hộ dân thiếu đói, khan hiếm nước sinh hoạt… là bức tranh hiện thực đang diễn ra ở nhiều địa phương thuộc tỉnh Khánh Hòa, trước hạn hán gay gắt những ngày tháng qua.
Quảng Ninh: Giảm phí thăm quan để khởi động lại du lịch

Quảng Ninh: Giảm phí thăm quan để khởi động lại du lịch

Sắc màu 54 - PV - 12:14, 03/06/2020
Quảng Ninh là địa phương có tiềm năng du lịch lớn, với nguồn tài nguyên du lịch biển, rừng, tâm linh, cùng nhiều khu vui chơi giải trí được đầu tư… Bằng các hình thức liên kết, giảm giá dịch vụ nhưng không giảm chất lượng, ngành Du lịch tỉnh Quảng Ninh đã tái khởi động và đã có nhiều chuyển biến tích cực.
Nhìn lại 2 năm cải cách chính sách BHXH: Ấn tượng và đột phá

Nhìn lại 2 năm cải cách chính sách BHXH: Ấn tượng và đột phá

Kinh tế - Hồng Phúc - 11:01, 03/06/2020
Tính đến hết ngày 31/12/2019, số người tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH) đạt 15,774 triệu người, chiếm 32,3% so với lực lượng lao động trong độ tuổi lao động, trong đó, số người tham gia BHXH bắt buộc đạt 15,2 triệu người, số người tham gia BHXH tự nguyện đạt gần 574.000 người.
Quản lý lao động giúp việc gia đình Cơ chế nào bảo đảm thực thi?

Quản lý lao động giúp việc gia đình Cơ chế nào bảo đảm thực thi?

Đời sống - Xã hội - Sỹ Hào - 10:47, 03/06/2020
Lao động giúp việc gia đình (GVGĐ) đã được công nhận là nghề chuyên nghiệp và có chính sách bảo hộ, nên người lao động (NLĐ) có quyền lợi và nghĩa vụ tương tự như các nghề khác. Nhưng đây mới chỉ là lý thuyết, còn trên thực tế, chính sách bảo hộ lao động GVGĐ rất khó thực thi.
Hòa An (Cao Bằng): Đón thời cơ, tạo đột phá

Hòa An (Cao Bằng): Đón thời cơ, tạo đột phá

Sự kiện - Bình luận - Minh Thu - 10:26, 03/06/2020
Những ngày này, không khí náo nức chào đón Đại hội Đảng bộ huyện Hòa An (Cao Bằng) lần thứ XX, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đang diễn ra sôi nổi trên khắp các bản làng. 4 xã đã về đích nông thôn mới (NTM), kinh tế - xã hội (KT-XH) của huyện có bước phát triển, bản sắc văn hóa được bảo tồn và phát huy… là động lực để huyện Hòa An bước vào nhiệm kỳ Đại hội mới với niềm tin mới.